Eenzijdig binnenstadsdenken belemmert metropool
Recensie 'Terug naar de Stad' van Jos Gadet
Door: Anne Luijten
In de beste traditie van Jane Jacobs beschrijft stadsgeograaf Jos Gadet de ontwikkeling van de urban fabric in Amsterdamse buurten als de Nieuwmarkt en Zuid. Het dagelijks leven staat erin centraal: hoe bewegen mensen zich door de buurt, wat zoeken ze er, wat bindt ze? Wat maakt buurten aantrekkelijk en geliefd? Het is een manier van kijken die Gadet in zijn dagelijks werk bij de Dienst Ruimtelijk Ordening gewend is, op zoek naar de potenties van plekken.
Gadet is daarin bijzonder stellig: het boek is een lofzang op het fijnmazige binnenstadsmilieu dat diversiteit, levendigheid en identiteit faciliteert. Het is ‘die urban fabric met al z’n uitdagingen, stimuli, kansen en mogelijkheden’ die de Amsterdamse binnenstad zo aantrekkelijk maakt. Dat ‘binnenstadsmilieu’ moet dus zo ver mogelijk ‘uitgerold’ worden over de omringende buurten. Gadet beschrijft het succes van plekken zoals het hippe restaurant Dauphine, aan de rand van de binnenstad, dat iedere dag weer nokjevol zit met creatieve kenniswerkers die footloose zijn en alleen daar werken waar ze de juiste sfeer, de juiste koffie en kans op ontmoetingen treffen.
Het is een mooi verhaal, op een persoonlijke manier verteld. Het verhaal van de terugkerende populariteit van de stad, waar tegenwoordig iedereen weer wil wonen en werken. Althans, dat denkt Gadet, omdat hij het er zelf zo naar zijn zin heeft. De voorkeuren van Gadet en zijn familie worden verheven tot norm. Zo beschrijft hij een scene waarin zijn dochter onpasselijk wordt als ze door haar vader naar Hoofddorp wordt gereden. Snel terug naar Amsterdam! Het boek is daarmee ook een staaltje grachtengordeldenken waarvan je je af kunt vragen wat je er mee opschiet, behalve dat het zeker leuk is om de geschiedenis van de revitalisering van de buurten te lezen. Bedenkelijker wordt het als de ‘inhumane stedenbouw’ van de Bijlmer in één adem door wordt genoemd met een gedetailleerde beschrijving van ‘een aantal spectaculaire schietpartijen’ en zelfs de rellen in de Parijse banlieus. Met het schoonvegen van de Zeedijk is het er in de binnenstad inderdaad gezelliger op geworden en is de drugsoverlast definitief verplaatst naar Zuidoost. Maar of we dat Nassuth c.s mogen aanrekenen, of het feit dat Zuidoost te ver van ‘de organische stad’ ligt?
Lees verder >>
Voor een pdf van de volledige publicatie: Eenzijdig binnenstadsdenken belemmert metropool
Voor het downloaden van bovenstaande publicatie dient u het eerst op te slaan.
Zie ook:
Recensie van Anne Luijten levert interessante gezichtspunten op. Hoop daar bij gelegenheid verder over te kunnen discussieren. In aanloop daartoe toch even het volgende. Uit de hoge vierkante meterprijzen voor woningen binnen de Amsterdamse Ring blijkt dat (1)mensen er veel voor over hebben om daar te wonen, (2) de vraag veel groter is dan het aanbod en (3)het gebied binnen de Ring moeilijk toegankelijk wordt Opdracht is dan het aanbod te vergroten! Niet omdat ík dat wil maar omdat potentiele bewoners dat willen. Elke maand stijgt de Amsterdamse bevolking met meer dan 1000 inwoners.Immers, vergroten we het aanbod, dan wordt aan vraag voldaan, dalen de prijzen, en worden gewilde milieus meer en meer toegankelijk. Simpele economie. Om dat te doen moet je weten waarom het gebied zo interessant is, welke (ruimtelijke) condities dat succes bepalen, om aan de hand daarvan op zoek te gaan naar plekken die geschikt zijn het gewilde aanbod te vergroten. De Westelijke Tuinsteden bieden daartoe mogelijkheden. Daarover gaat mijn boek.
Als Maarten Hajer, directeur van het PBL dan roept dat niet (ik herhaal: niet!)centrumstedelijk gebouwd moet worden maar "in kleinere gemeenten en op goed bereikbare locaties buiten de binnenstad" omdat "het charmante daarvan is dat er relatief veel groen is", dan vind ik dat buitengewoon dubieus.
Het is onzin dat ik daarmee de woonwensen van hen die rustig en groen willen wonen veracht. Alleen, gezien de vierkante meterprijzen is het aanbod veel meer in overeenstemming met de vraag en zal dat in de toekomst nog meer nivelleren. Aanbod van rustige groene woonmilieus nemen in de toekomst exponentieel toe (krimp).Ook daarover gaat mijn boek.
Het zijn geen stedenbouwkundigen en planologen die de metropool maken. Dat doen mensen en bedrijven die met hun voeten stemmen zelf.
Jos Gadet