De toekomst van de woningmarkt voor de middeninkomens
Symposium op 18 januari 2012, georganiseerd door Onderzoeksinstituut OTB in samenwerking met Atrivé en Stichting OpMaat.
Door: Ariënne Mak
Het beleid aangaande woningcorporaties en middeninkomens is volop in beweging. Zo wordt het Huur op Maat-experiment stopgezet, worden de mogelijkheden van tijdelijke verhuur op basis van de leegstandswet verruimd en worden enkele versoepelingen aangebracht in de 90%-toewijzingsnorm . Doel van deze middag was het zoeken van creatieve oplossingen voor de middengroepen binnen deze ontwikkelingen. De middeninkomens, een belangrijke groep voor de economie, dreigen tussen wal en schip te vallen: zowel de koopsector als de corporatiesector worden voor hen steeds moeilijker bereikbaar. De beperkte investeringsruimte van woningcorporaties (maar ook van de overheid en de markt) is daarbij een complicerende factor. Daaraan gerelateerd is de kwestie van het probleemeigenaarschap: is het zoeken naar creatieve oplossingen voor de middengroepen een (kern)taak of geen taak van woningcorporaties? Een discussie die nauw verbonden is met de politiek.
Het eerste deel van de middag betrof een verkenning van de problematiek en de stand van zaken rond woningcorporaties en middeninkomens en Europese staatssteun. Vervolgens werden in parallelsessies oplossingen bediscussieerd aan de hand van vier invalshoeken: het bevorderen van doorstroming op de woningmarkt, het inzetten van de overmaat aan sociale huurwoningen, regionale bundeling van niet-DAEB-bezit (dat wil zeggen commercieel vastgoed) en het aansluiten op de woningvraag van de middengroepen.
Bron: presentatie Günter Weber (Stichting OpMaat)
Problemen voor de middengroepen, typisch Nederlands?
Zijn de problemen voor de middengroepen een typisch Nederlands probleem? Nee, liet Marja Elsinga (Onderzoeksinstituut OTB, TU Delft) zien: zo wonen er in Zuid- en Oost-Europa dertigers nog bij ouders omdat ze geen toegang hebben tot de koopsector, en een huursector in die landen geheel ontbreekt. De omvangrijke sociale huursector die ons land kent (en die wel typisch Nederlands is), is dan ook belangrijk voor starters en andere middengroepen, stelde Elsinga. De sociale huursector staat echter zowel politiek als financieel onder druk. Het overheidsbeleid is gericht op de transitie van een brede naar een meer toegespitste sociale huursector. In combinatie met de knel op koopmarkt (die ook zowel voor Nederland als andere landen geldt) geeft dit een slecht perspectief voor middeninkomens. Huizenbezitters krijgen te maken met een prijsdaling (al 50.000 huishoudens in Nederland hebben een negatief vermogen, waardoor grote risico’s ontstaan), en starters krijgen moeilijk toegang tot de koopmarkt door aangescherpte eisen voor hypotheekverstrekking. Lees verder>>
Voor een pdf van de volledige publicatie: De toekomst van de woningmarkt voor de middeninkomens
Voor het downloaden van bovenstaande publicatie dient u het eerst op te slaan.
Zie hieronder de link naar alle presentaties van zowel het plenaire programma als die van de parallelsessies.
(Selectie) verslagen parallelsessies:
A. Doorstroming op de woningmarkt
Door het creëren van een langere verhuisketen komen woningen vrij voor de middeninkomens.
C. Bundeling
Regionale bundeling van niet-DAEB-bezit is interessanter voor beleggers.
D. Wat willen de middengroepen
Wat is de woningvraag van de middengroepen? Wat zijn de resultaten van onderzoek?
Zie ook:
- Overzicht actuele ontwikkelingen omtrent middeninkomens en Europese staatssteun (Op deze site is ook een link naar het rapport ‘Werken aan oplossingen voor de Middeninkomens’ (Atrivé en OpMaat, 2011) te vinden)
- Intreerede Vincent Gruis ‘De Werkbare Woonmaatschappij', 3 februari 2011
- ‘Corporaties protesteren tegen opgelegde verkoopmaatregel’
- ‘Geldnood dwingt corporaties tot kern’
Nieuws:
- Op 2 februari jl. heeft een AO plaatsgevonden over Woningcorporaties en staatssteunregeling
- In het eerste kwartaal van 2012 verschijnt een update van de Atlas koopvarianten