Gebiedsontwikkeling.nu

Stedenbouw als integrerende discipline verdwenen

Door: Anne Luijten en Jaap Modder

‘Eigenlijk’ zijn ze geen van beiden stedenbouwers. Riek Bakker is opgeleid als landschapsarchitect en Rients Dijkstra als architect. Toch zijn hun namen verbonden aan belangrijke stedenbouwkundige plannen, zoals dat voor de Kop van Zuid (Bakker), Leidsche Rijn (beiden) en Centraal District Rotterdam (Dijkstra). Het heeft er veel van dat de stedenbouw in Nederland wordt gedomineerd door niet-stedenbouwkundigen, zegt Rients Dijkstra. Kijk maar naar de meest actieve namen op dit moment, zoals Adriaan Geuze (landschapsarchitect) en Kees Christiaanse (architect). Is dat crisis, is het vak overgenomen door andere disciplines en wat betekent dat voor de toekomst van het vak?

Ja, ernstig is de situatie zeker, zegt Riek Bakker, vooral aan de publieke zijde. “Het vak is zwaar aan het verwateren. Bij de gemeentelijke diensten gaat het alleen nog maar over managen. Al die regelneven bij elkaar vormen een taaie kleilaag waar je niet door heen komt. Ik maak mee dat marktpartijen met wat leuke plannetjes komen, die vervolgens langs iedere discipline gaan met als enige vraag: past het erin of niet? De stedenbouwkundige had vroeger een regisserende paraplufunctie, dat vind je nergens meer.” De aankomende overheidsbezuinigingen gaan de situatie nóg dramatischer maken, vreest Bakker. “Vacaturestops, dat is de dood in de pot. En de mensen die wat in hun mars hebben vertrekken. Als ze een schaal hoger willen verdienen moeten ze bij de gemeente coördinator worden, of ‘clusterhoofd’.”

Zijn ze er überhaupt nog wel, de stedenbouwkundigen bij de gemeenten? Uit een onderzoek van achitectuurcentrum Aorta over de situatie in de provincie Utrecht bleek dat maar twee gemeenten stedenbouwkundigen in dienst hadden, namenlijk Amersfoort en Utrecht. “Ik ken er ook nog één, in Leiden,” grapt Dijkstra, die werkt aan een verbetering de ‘rampzalige situatie’ van het Leidse stationsgebied. Dijkstra: “De kracht van de stedenbouwkundige diensten bestaat bij de gratie van de mensen die hun vak kennen en de energie hebben om dat vak ook zichtbaar te maken.” Lees verder >>

Bron: Deze verhalen zijn respectievelijk verschenen in S+RO 2010 nr1 en 2010 nr 2.

Voor een pdf van de volledige publicatie: Stedenbouw voor integrerende discipline verdwenen
Voor het downloaden van bovenstaande publicatie dient u het eerst op te slaan.