Thumb_ontwerp en proces_0_1000px

Actualisatie van de gebiedsagenda's

1 juni 2011

2 minuten

Onderzoek Met het nieuwe regeerakkoord als leidraad, werkt het Rijk aan de actualisatie van het ruimtelijk beleid en een prioritering van ruimtelijke plannen en investeringen. Buck Consultants International heeft samen met de Praktijkleerstoel Gebiedsontwikkeling TU Delft, in opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, een procesaanpak ontwikkeld waarmee de gebiedsagenda’s kunnen worden geactualiseerd en geoptimaliseerd.

Een gebiedsagenda schetst een beeld van de ruimtelijke opgaven op de korte, lange en middellange termijn. Afgelopen jaren hebben acht regio’s gebiedsagenda’s opgesteld: Noord- Nederland, Oost-Nederland, Noordwest-Nederland, Zuidvleugel, Utrecht, Zuidwestelijke Delta, Brabant en Limburg. Het is een instrument, ontwikkeld in het kader van het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT). Het MIRT brengt voor het fysiekruimtelijk domein samenhang aan tussen wonen, werken, bereikbaarheid, water, natuur en landschap. Een gebiedsagenda vormt in dit verband een inhoudelijk, dynamisch document, maar het is tevens het product en symbool van een nieuw proces van samenwerken tussen Rijk en regio’s. De gebiedsagenda’s hebben geen formele status; ze vormen vooral de grondslag voor besluitvorming over het al dan niet doorzetten van een project naar de formele MIRT-procedure (te beginnen met de MIRT-verkenning). Daarbij dient de actualisatie bij te dragen aan een proces van verdere aanscherping en prioritering van opgaven.

Noodzaak van aanscherping

De acht gebiedsagenda’s hebben met elkaar gemeen dat ze alomvattend zijn of trachten te zijn. Alle regionale opgaven en bijbehorende projecten worden benoemd. Dat resulteert in zeer omvangrijke lijsten met ‘gewenste ingrepen’ in het fysiekruimtelijk domein. Deze overvloed tast de effectiviteit van het instrument gebiedsagenda aan. Een aanscherping is noodzakelijk, op twee vlakken:
- een inhoudelijke noodzaak tot aanscherping: niet elke opgave is van hetzelfde kaliber en niet alles is even belangrijk;
- een pragmatische noodzaak tot aanscherping: niet alles kan. Verdere prioritering van opgaven is nodig.

Er is geen geld (bij de overheid) om alle projecten op te nemen in het MIRT en uit te voeren. In het verlengde hiervan is een verschuiving zichtbaar naar het mobiliseren van private investeringen op regionaal niveau. Vanuit het Rijk wordt hier een belangrijke rol gezien voor de regio’s zelf. Wat kan het Rijk van de regio’s verwachten aan inspanningen? En waar is ondersteuning nodig, niet alleen met geld, maar ook bijvoorbeeld met wet- en regelgeving?


Cover: ‘Thumb_ontwerp en proces_0_1000px’



Meest recent

Boven- en ondergrond door eyewonder productions (bron: eyewonder productions)

Waar de stad werkelijk samenkomt, de openbare ruimte als integratiekader

In de openbare ruimte komen veel transities samen. De tussenschaal van straten, pleinen en parken vormt hét decor om de zaken in samenhang te benaderen. Dat is in de praktijk niet eenvoudig, blijkt uit een rondetafelgesprek.

Analyse

24 maart 2026

Kerkplein door PeetersenDaan (bron: PeetersenDaan)

Gebiedsontwikkeling in een beschermd dorpsgezicht, Vlieland als pilot

De RCE liet een pilot uitvoeren op Vlieland om te onderzoeken hoe je hier tot een ontwikkelvisie voor het beschermd dorpsgezicht komt, aan de hand van een ontwerpatelier. De gemeente en de betrokken ontwerpers kijken terug en delen hun ervaringen.

Uitgelicht
Casus

23 maart 2026

Johan Cruijff Court op het Balboaplein, Amsterdam door Ceescamel (bron: Wikimedia Commons)

ESG in de praktijk van gebiedsontwikkeling, doe mee om de ervaringen te delen

Inge van Soomeren (TU Delft) onderzoekt de praktijk achter ESG implementatie. Werk jij als ontwikkelaar met duurzaamheid, sociale waarde of governance? Help dan mee door jouw ervaring te delen, door de enquête in te vullen.

Onderzoek

20 maart 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op