De stadscampus als motor voor ontwikkeling

Coolhavengebied, Rotterdam

Verslag sessie H, praktijkcongres 'Gebiedsontwikkeling Slim Vlottrekken'

De rol van de universiteitscampus in de stad staat de laatste jaren steeds hoger op de bestuurlijke agenda. Waar de universiteit in sommige steden al eeuwenlang een natuurlijk onderdeel van de stad is, daar functioneert de universiteitscampus in veel steden nog als enclave in of buiten de stad. Het delen van faciliteiten en voorzieningen - met de stad en met andere partijen - werd vóór de crisis als negatief gezien; iedereen wilde het liefst eigen territorium. Sinds de crisis is dit noodgedwongen veranderd. Het delen van voorzieningen is een makkelijke manier geworden om te bezuinigen op dure vierkante meters. Daarnaast leidt functiemenging met de stad eerder tot vijf ingrediënten die als basisrecept voor een succesvolle campus gelden: gebouwen voor onderwijs & onderzoek, studentenhuisvesting, winkels en vrijetijdsfuncties, infrastructuur en (aan de universiteit) gerelateerde bedrijvigheid.

Als ontwikkelaar is JOIN Ontwikkeling sinds kort bij het proces betrokken, vertegenwoordigd door Roderick van Houwelingen (Commercieel manager). JOIN is een bedrijf dat opgericht is door OVG en Triodos en voornamelijk maatschappelijk vastgoed ontwikkelt. Dat is binnen dit gebied nog een uitdaging omdat er 80.000 m2 op relatief lastige kavels ontwikkeld moet worden. De programmatische varianten tonen relatief conventionele studies naar mengvormen van wonen en werken. Van Houwelingen benadrukt dat samenwerking met medisch gerelateerde bedrijven en instellingen een belangrijk thema is in de ontwikkeling. Hierdoor moet hij echt buiten zijn traditionele rol als ontwikkelaar denken.

Het publiek reageert kritisch op het plan, omdat het nog veel weg heeft van een traditioneel stedenbouwkundig plan. Het is niet zo duidelijk hoe robuust het plan is als bijvoorbeeld de marktvraag wegvalt. Ook zijn er behoorlijke voorinvesteringen nodig. Wanneer de ontwikkelaar een risicodragende rol krijgt en een contract tekent, daar wordt niet op ingegaan. Giezeman benadrukt dat het plan wel degelijk een eigentijdse manier van ontwikkelen is; de overheid stuurt op een ontwikkeling met een open eindresultaat, de afnemers worden gevormd door een netwerk van partners die nauw bij het gebied betrokken zijn.

Sprekers:
Alexandra den Heijer, Universitair docent TU Delft
Caroline Giezeman, Stedenbouwkundige Gemeente Rotterdam
Roderick van Houwelingen, Commercieel manager JOIN Ontwikkeling

Sessie H, Praktijkcongres 2012

Zie ook:
- Achtergrondinformatie bij het praktijkcongres 'Hoe gebiedsontwikkeling Slim Vlottrekken': sessie H Coolhavengebied
- Knowledge Clusters and the role of universities as engines for urban transformations
- De Universiteit als motor voor stedelijke transformatie