luchtfoto spaarndammer

Gemeenten op de ladder

21 september 2016

2 minuten

Onderzoek Op woensdag 14 september boog de Tweede Kamer zich over de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’. Deze ladder is een nationaal instrument waarmee gemeenten worden gestimuleerd om goede afwegingen te maken tussen beschikbare ruimte en nieuwe ontwikkelingen in bestemmingsplannen. Het PBL (Planbureau voor de Leefomgeving) interviewde beleidsambtenaren uit ruim 40 gemeenten over hoe zij de Ladder gebruiken en ervaren. Er zijn weinig signalen dat de Ladder grondig moet veranderen.

Uit het rapport ‘Gemeenten op de ladder’ blijkt dat de Ladder langzamerhand ingeburgerd raakt bij gemeenten. Zo geven de respondenten aan, dat het een vast onderdeel van het besluitvormingsproces van de ruimtelijke ordening is geworden. Uit de interviews met de beleidsambtenaren blijkt geen eenduidige noodzaak of urgentie tot aanpassing van de Ladder. Wel blijkt dat veel respondenten behoefte hebben aan meer duidelijkheid over wanneer en hoe de Ladder precies moet worden toegepast.  

De opvattingen van de respondenten over de Ladder zijn genuanceerd en de ervaringen met de Ladder zijn divers. De Ladder functioneert soms als middel om (ongewenste) initiatieven tegen te houden en soms als middel om de bewustwording over goede ruimtelijke ordening te bevorderen.

De eerste trede van de Ladder, die de ‘actuele regionale behoefte’ aankaart, heeft het meeste effect op de planvorming. Deze trede leidt tot discussie over het nut en de noodzaak van verstedelijkingsplannen in de regio. Veel gemeenten zien deze stap tot regionaal overleg als positief. Naarmate de regionale afstemming op orde is, wordt het namelijk eenvoudiger de Ladder toe te passen.

Gemeenteambtenaren geven aan dat de eerste trede er daadwerkelijk toe kan leiden dat een gemeentelijk plan niet doorgaat, omdat er binnen de regio onvoldoende of geen behoefte aan is. Op het moment dat in de regionale behoefteraming slapende plannen zitten, of plannen die voorlopig niet tot uitvoering zullen komen, ervaren gemeenten dit als onnodig belemmerend. 

Lees de volledige publicatie hier (pdf).


Bron: Pbl.nl


Cover: ‘luchtfoto spaarndammer’



Meest recent

Jeroen de Willigen vertelt over de Grunobuurt door Tess Broekmans (bron: Tess Broekmans)

In gesprek met Jeroen de Willigen: lessen uit de herontwikkeling van de Grunobuurt in Groningen

Hoe vernieuw je een bestaande woonbuurt en behoud je tegelijkertijd de kwaliteit? Jeroen de Willigen, stadsbouwmeester van Antwerpen en partner bij de Zwarte Hond, deelt de lessen uit twintig jaar gebiedsontwikkeling in de Groningse Grunobuurt.

Verslag

21 oktober 2026

Bouw van moderne gezinswoningen in Zutphen door Martin Bergsma (bron: Shutterstock)

Hoe we de schoonheid in de gebiedsontwikkeling verloren en terugvonden

Flip ten Cate stopte in 2023 na 21 jaar als directeur van de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit. In het recent verschenen boek Mooiwaarts bundelt hij succesvolle en frustrerende pogingen om in Nederland ruimtelijke kwaliteit te realiseren.

Analyse

20 oktober 2026

Hans-Hugo Smit Column Cover door Esther Dijkstra (bron: Illustratie Esther Dijkstra, bewerkte foto Matthijs van Roon)

De gouden berg die overwaarde heet

Columnist Hans-Hugo Smit wil afrekenen met een misleidend frame dat hij ziet ontstaan in het vakgebied. In plaats van nieuwe gouden bergen te beloven op de woningmarkt, pleit hij voor het eerlijker verdelen van de reeds bestaande gouden berg.

Opinie

19 oktober 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op