Portret_Vincent Gruis_1476px

Herstructurering stokt, samenwerking lokt

27 april 2011

2 minuten

Opinie
"Woningcorporaties hebben een brede rol op de woningmarkt. Maar deze rol gaat snel versmallen. De Europese Commissie heeft besloten dat corporaties hun betaalbare huurwoningen voortaan alleen mogen toewijzen aan huishoudens met lagere inkomens of beperkingen waardoor zij moeilijk zelfstandig aan woonruimte kunnen komen. Slecht voor de herstructurering, maar er liggen wel kansen voor samenwerking.

Nieuwbouw en woningverbetering mogen alleen nog met borging van het Waarborgfonds Sociale Woningbouw worden gefinancierd als de woningen daadwerkelijk worden toegewezen aan de doelgroep van beleid. Dit betekent dat de mogelijkheid om gebiedsontwikkeling door corporaties goedkoop te financieren flink afneemt. Bij herstructurering wordt er immers vaak naar gestreefd om goedkope woningen te vervangen door (middel)dure.

Herstructurering en nieuwbouw door corporaties zal dan ook afnemen. En deze activiteiten stonden al onder druk vanwege effecten van de kredietcrisis en heffingen van de overheid. Slechte timing van de EC en Minister van der Laan. Juist nu hebben we corporaties hard nodig om de bouwproductie op de woningmarkt enigszins te stabiliseren.

Het Europese besluit kan wel bevorderend werken op de samenwerking tussen corporaties en marktpartijen. Wanneer corporaties minder mogelijkheden hebben om zelfstandig (middel)dure woningen te ontwikkelen, zijn coalities met marktpartijen een manier om toch wat te kunnen betekenen voor de middeninkomens, die ook niet echt een riante positie hebben op de woningmarkt. Sommige corporaties kunnen er zelfs voor kiezen zich helemaal terug te trekken uit projectontwikkeling, onder meer om te besparen op de kosten van een eigen ontwikkelingsafdeling. Marktpartijen die daarop in kunnen spelen door totaalconcepten aan te bieden, zullen daarbij een streepje voor hebben. (Middel)grote corporaties kunnen ervoor kiezen zich vooral te richten op de professionalisering van hun opdrachtgeverschap. Voor hen zouden bouwende ontwikkelaars dan geschikte partners zijn, waarmee de corporaties op ketenintegratie gebaseerde aanbestedingen en samenwerkingsverbanden aan kunnen gaan. Voor kleinere corporaties kunnen ook (kleinere) ontwikkelaars die zich specialiseren in conceptontwikkeling, grondexploitatie, financiering en opdrachtgeverschap geschikte partners worden.

Het besluit van de EC kan dus een stimulans zijn voor samenwerking, maar dan wel bij een sterk verminderd tempo van nieuwbouw en herstructurering. Per saldo hoeft het dus niet meer werk op te leveren voor de marktpartijen. De vraag is dan ook of marktpartijen beter worden van deze uitkomst van het streven naar een ‘level playing field’."

Vincent Gruis geeft leiding aan de Onderzoekslijn Maatschappelijk Ondernemerschap en Voorraadbeleid van woningcorporaties (www.move.bk.tudelft.nl). In dat kader is met de Praktijkleerstoel Gebiedsontwikkeling onderzoek gedaan naar de samenwerking tussen corporaties en projectontwikkelaars. Deze column is een bewerking van een eerder gepubliceerde column in Cobouw (26-2-2010).


Portret - Vincent Gruis

Door Vincent Gruis

Professor Housing Management TU Delft


Meest recent

Muziek en films door Maksim Safaniuk (Shutterstock)

Ontspannen genieten en bijleren deel 3 (slot): de GO.nu-films en muziek

De zomer is natuurlijk niet compleet zonder de lees- en luistertips van Gebiedsontwikkeling.nu. We vroegen de GO-redactie en het SKG-team van de TU Delft om hun suggesties. We sluiten het drieluik van favo’s af met de films en de muziek.

Persoonlijk

10 augustus 2022

GO zomertour door CrispyPork / Ineke Lammers (Shutterstock bewerkt door GO.nu)

GO zomertour 2022 #4: Boston

Voor aflevering 4 van de GO Zomertour steken we de oceaan over. In Boston nemen we onder leiding van Jaap Modder The Big Dig onder de loep, waarbij snelweg 93 onder de grond werd gebracht.

Uitgelicht
Casus

9 augustus 2022

Kloof wetenschap en praktijk door Margot Melissen (gebiedsontwikkeling.nu)

Waarom de schakel tussen wetenschap en praktijk juist moet schuren

Is de afstand tussen wetenschap en praktijk in de ruimtelijke ordening te groot? Die sombere conclusie valt niet in goede aarde bij SKG-directeur en hoofddocent gebiedsontwikkeling Tom Daamen, maar hij ziet wel ruimte voor verbetering.

Uitgelicht
Analyse

8 augustus 2022