Go column cover 2

Stop de hocus pocus van futurologen

28 maart 2019

2 minuten

Opinie In een glazen bol kijken levert al snel aperte onzin op. Zo hoorde Inge Janse hoofdschuddend een futuroloog prediken over de rol van technologie voor gebiedsontwikkeling. “Wie onrealistische beloftes zaait, oogst decepties.”

Voor mijn werk als adjunct-hoofdredacteur bij de leerstoel Gebiedsontwikkeling houd ik me onder meer bezig met de rol van digitale data voor gebiedsontwikkeling. Ik was daarom begin dit jaar bij een bijeenkomst van de provincie Zuid-Holland over dit onderwerp. Ter voorbereiding hierop, zou futuroloog Richard van Hooijdonk het publiek mentaal opschudden en prepareren voor de 21e eeuw, met een blik in de technologische en maatschappelijke revolutie die eraan zit te komen.

Nooit eerder hoorde ik zoveel onzin bij elkaar. 

Op zich is er niets mis met zijn pleidooi om te stoppen met wat je doet omdat je het altijd zo doet, en open te staan voor nieuwe methodes. Niets zo irritant als mensen die iets doen ‘omdat we dat altijd al zo doen’. Maar het andere uiterste is ook niet leuk. En dat zijn futurologen bij uitstek. Die kunnen consequentieloos adviezen geven, want zij hoeven die toch niet uit te voeren. 

Zo durft Richard van Hooijdonk met droge ogen te beweren dat ‘de organisatie van de toekomst een ecosysteem’ is. Dat in elke organisatie vier kinderen in de Raad van Bestuur moeten, plus een Chief Disruption Officer. Dat we meer mensen nodig hebben als Mark Zuckerberg (de man die met Facebook de wereld meer slecht dan goed doet). En dat natuurlijk alles naar de blockchain gaat (u weet wel, die technologie die samen met ‘ecosysteem’ en ‘X as a service’ op een regenboog - in de cloud natuurlijk - luncht met eenhoorns).

Op zich mag Richard van Hooijdonk dat vinden. Er zijn ook mensen die geloven in een platte aarde. Reptielen die verkleed zijn als onze wereldleiders. Zionprotocollen. Of Bitcoins. Leeft u allen uit, zou ik zeggen. Maar juist omdat ik zo heilig geloof in de waarde van data, zag ik met lede ogen dat deze trendwatcher menige ruit ingooit. Wie zulke onrealistische voorspellingen en beloftes zaait, oogst enkel decepties en illusies. 

Gelukkig eindigde de dag goed. Want nadat de futuroloog wegreed in zijn Tesla (die hij opendoet door de in zijn hand aangebrachte biochip, om richting een volgende schnabbel te rijden waar hij met zijn inwisselbare presentatie mensen hijgend achterlaat met dezelfde stortvloed hocus pocus), vertelden op de aansluitende informatiemarkt tientallen leveranciers van data-gedreven oplossingen wat ze gebiedsontwikkelaars te bieden hadden. Automatische leefbaarheidseffectrapportages voor betere wijken, micro-targetting om mensen mee te krijgen bij gebiedsontwikkelingen, visualisaties om met alle stakeholders een project vorm te geven: het kan allemaal, en wel vandaag. 

Dat inspireert een stuk meer dan een Tesla-rijdende, Mark Zuckerberg-vererende, door de blockchain gehypnotiseerde futuroloog.


Cover: ‘Go column cover 2’


Inge Janse - 2021 door Sander van Wettum (bron: Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling)

Door Inge Janse

Voormalig adjunct-hoofdredacteur van Gebiedsontwikkeling.nu


Meest recent

Bouw van moderne gezinswoningen in Zutphen door Martin Bergsma (bron: Shutterstock)

Hoe we de schoonheid in de gebiedsontwikkeling verloren en terugvonden

Flip ten Cate stopte in 2023 na 21 jaar als directeur van de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit. In het recent verschenen boek Mooiwaarts bundelt hij succesvolle en frustrerende pogingen om in Nederland ruimtelijke kwaliteit te realiseren.

Analyse

20 oktober 2026

Hans-Hugo Smit Column Cover door Esther Dijkstra (bron: Illustratie Esther Dijkstra, bewerkte foto Matthijs van Roon)

De gouden berg die overwaarde heet

Columnist Hans-Hugo Smit wil afrekenen met een misleidend frame dat hij ziet ontstaan in het vakgebied. In plaats van nieuwe gouden bergen te beloven op de woningmarkt, pleit hij voor het eerlijker verdelen van de reeds bestaande gouden berg.

Opinie

19 oktober 2026

Deelvervoer in Leiden, Nederland. door Nancy Beijersbergen (bron: Shutterstock)

De parkeerplaats is geschrapt. Wie regelt het alternatief?

Een betrouwbaar aanbod van deelmobiliteit bij woningbouwprojecten vraagt om projectoverstijgende regie van gemeenten en een verantwoordelijke eigenaar op projectniveau, adviseert Mark Verbeet van het Nationaal Programma Natuurlijk!Deelmobiliteit.

Analyse

19 oktober 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op