De kop van 't Zand gebiedsontwikkeling 's-Hertogenbosch(JW Pijnenburg, wikimedia commons)

CPB: Betere gebiedsontwikkeling als vastgoedeigenaar meebetaalt

11 november 2019

2 minuten

Nieuws Het kan efficiënt en rechtvaardig zijn om eigenaren en gebruikers van vastgoed te laten meebetalen aan ruimtelijke ontwikkeling als zij daarvan profiteren. De lusten en lasten van een investering worden op die manier beter verdeeld en dat kan bouwprojecten ten goede komen. Nu betalen huizenbezitters nauwelijks mee aan grote overheidsinvesteringen waar zij wel profijt van ondervinden, maar niets voor hoeven te doen. Dit schrijft het Centraal Planbureau (CPB) in de onlangs verschenen publicatie ‘Profijt en bekostiging van ruimtelijke ontwikkeling’.

Profijt en bekostiging van ruimtelijke ontwikkeling (bron: Centraal Planbureau)

‘Profijt en bekostiging van ruimtelijke ontwikkeling (bron: Centraal Planbureau)’


Profijt en bekostiging van ruimtelijke ontwikkeling (bron: Centraal Planbureau)


Volgens het CPB kan ‘meebetalen op basis van profijt’ het eenvoudigst worden gerealiseerd via de onroerendezaakbelasting (ozb) of via een ingezetenenheffing. Voor de ozb geldt namelijk dat de belasting toeneemt als de waarde van vastgoed stijgt. Een ingezetenenheffing wordt betaald door inwoners van de gemeente of provincie, en kan afhankelijk worden gemaakt van de hoeveelheid overheidsinvesteringen in ruimtelijke ontwikkeling.


Nu is de ozb nog niet geschikt om op grote schaal overheidsinvesteringen te bekostigen. De huidige ozb-tarieven zijn te laag (gemiddeld 0,12%) om een substantiële bijdrage te leveren aan grote overheidsinvesteringen. Een optie is om de ozb-tarieven te verhogen, in ruil voor een verlaging van andere belastingen zoals de loonbelasting en de btw.

Daarnaast is het momenteel vanuit financieel perspectief weinig aantrekkelijk voor gemeenten om te investeren in projecten die de huizenprijzen verhogen. Dit komt omdat een gemeente minder geld uit het gemeentefonds ontvangt als de huizenprijzen in die gemeente toenemen. Om die reden zouden de financiële middelen uit het gemeentefonds in de toekomst op een andere manier kunnen worden verdeeld.

Cover: JW Pijnenburg via Wikimedia Commons

Dit artikel verscheen eerder op cpb.nl


Cover: ‘De kop van 't Zand gebiedsontwikkeling 's-Hertogenbosch(JW Pijnenburg, wikimedia commons)’


Door Centraal Planbureau

Centraal Planbureau


Meest recent

Woningbouwproject in Numansdorp door Frans Blok (bron: Shutterstock)

Maak woningbouw rendabel zonder subsidies, maar met heffing voor ontwikkelaars

De huidige woningopgave roept opnieuw vragen op over de prijs die de overheid betaalt aan onteigende grondbezitters. De geschiedenis herhaalt zich, of toch niet? Hoogleraar Gebiedsontwikkeling Erwin van der Krabben pleit voor een nieuw grondbeleid.

Opinie

1 februari 2023

Bob van Ree door Tara Schepers/gemeente Almere (bron: Tara Schepers/gemeente Almere)

De ontwikkeling van Almere Pampus: blanco canvas én complexe cocktail

Gebiedsontwikkeling is een vakgebied vol onzekerheden, maar wat als de ambities én verwachtingen al wel torenhoog zijn? Bob van Ree, projectdirecteur Almere Pampus, vertelt over zijn aanpak. “Onzekerheid hoeft niet te betekenen dat je nu niets kan.”

Uitgelicht
Casus

1 februari 2023

odla door Helsingsborghem (bron: Helsingsborghem)

“Gebiedsontwikkeling is meer dan alleen fysieke verbetering”

Bij wijkvernieuwing is het de kunst om fysieke ingrepen te matchen met een social-maatschappelijke impuls. Promovenda Céline Janssen kijkt over de grens in Zweden, naar de aanpak in Helsingbörg.

Onderzoek

31 januari 2023