Utrecht Centraal_Photo by Reginar on Unsplash door stijndoors (bron: Unsplash)

‘Bouwcultuur’: de overtreffende trap van omgevingskwaliteit

25 februari 2020

2 minuten

Analyse Een wirwar van complexe opgaven en een gebrek aan centrale sturing maken het steeds moeilijker om een aantrekkelijke en goed functionerende samenleving te realiseren. Als remedie is op Europees niveau daarom het begrip ‘Bouwcultuur’ geïntroduceerd. Bouwcultuur beschrijft de ambities en uitdagingen in de fysieke én sociaal-economische omgeving en overstijgt daarmee onze begrippen ‘ruimtelijke kwaliteit’ en omgevingskwaliteit. Hoe we deze gaan realiseren is echter nog een open vraag. Flip ten Cate, directeur van de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit, doet op Archined een voorstel.

Twee jaar geleden is in Davos door alle Europese ministers van cultuur een verklaring over Bouwcultuur ondertekend. Deze verklaring verplicht de ondertekenaars om een goede bouwcultuur te stimuleren en een visie hierop te ontwikkelen. Dit moet gebeuren door zowel wet- en regelgeving als door het aanspreken van private partijen op hun verantwoordelijkheid om aan deze bouwcultuur bij te dragen. Het resultaat is onder meer dat “Een hoge kwaliteit als centraal doel voor de gebouwde omgeving (…) moet in alle activiteiten die een ruimtelijke impact hebben, verplicht worden gesteld”.

In het voorstel van Ten Cate is de centrale kwestie van Bouwcultuur op welke manier een ‘goede omgevingskwaliteit’ door een investering optimaal gestimuleerd wordt. Hierin is Bouwcultuur een streven: geen product, maar een proces. “Een volgehouden dialoog tussen de partijen die iets willen (opdrachtgevers), de partijen die iets hebben (investeerders en omwonenden), de partijen die iets moeten (probleemeigenaren), de partijen die iets kunnen (ontwerpers) en de partijen die iets te zeggen hebben (overheden).”

Cover: Photo by Reginar on Unsplash

Lees het volledige opiniestuk op archined.nl


Cover: ‘Utrecht Centraal_Photo by Reginar on Unsplash’ door stijndoors (bron: Unsplash) onder CC0 1.0, uitsnede van origineel


Flip ten Cate

Door Flip ten Cate

Voormalig directeur Federatie Ruimtelijke Kwaliteit


Meest recent

Esveld, Los, Born, Steenbakkers en Wijsman door Akro Consult (bron: Akro Consult)

40 jaar PPS: regie, realisme en vertrouwen

Tijdens het symposium ‘40 jaar de kracht van PPS’ van Akro Consult reflecteerden betrokkenen op veertig jaar PPS-praktijk en verkenden zij hoe publiek-private samenwerking zich moet blijven ontwikkelen om effectief én relevant te blijven.

Verslag

2 maart 2026

AI beeld Lola Landscape Architects door Lola Landscape Architects (bron: Lola Landscape Architects)

Merwede heeft baat bij intensieve samenwerking

Voor de nieuwe stadswijk Merwede sloot de gemeente Utrecht geen individuele contracten met ontwikkelaars, maar één overeenkomst met tien marktpartijen. Het bleek de juiste manier om de gebiedsontwikkeling met 6.000 woningen in goede banen te leiden.

Uitgelicht
Casus

2 maart 2026

Hoogtij van de Waal in Nijmegen door Mike Wiering (bron: Shutterstock)

Droge voeten bij een grondexploitatie die onder water staat

Niet zelden delven water en bodem het onderspit in gebiedsontwikkeling en dit is problematisch, stellen Geert Roovers en Nathan Westerhuis. Zij onderzochten hoe het langetermijn water- en bodembelang in de planeconomie kan worden geborgd.

Uitgelicht
Onderzoek

27 februari 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op