Utrecht Centraal_Photo by Reginar on Unsplash door stijndoors (bron: Unsplash)

‘Bouwcultuur’: de overtreffende trap van omgevingskwaliteit

25 februari 2020

2 minuten

Analyse Een wirwar van complexe opgaven en een gebrek aan centrale sturing maken het steeds moeilijker om een aantrekkelijke en goed functionerende samenleving te realiseren. Als remedie is op Europees niveau daarom het begrip ‘Bouwcultuur’ geïntroduceerd. Bouwcultuur beschrijft de ambities en uitdagingen in de fysieke én sociaal-economische omgeving en overstijgt daarmee onze begrippen ‘ruimtelijke kwaliteit’ en omgevingskwaliteit. Hoe we deze gaan realiseren is echter nog een open vraag. Flip ten Cate, directeur van de Federatie Ruimtelijke Kwaliteit, doet op Archined een voorstel.

Twee jaar geleden is in Davos door alle Europese ministers van cultuur een verklaring over Bouwcultuur ondertekend. Deze verklaring verplicht de ondertekenaars om een goede bouwcultuur te stimuleren en een visie hierop te ontwikkelen. Dit moet gebeuren door zowel wet- en regelgeving als door het aanspreken van private partijen op hun verantwoordelijkheid om aan deze bouwcultuur bij te dragen. Het resultaat is onder meer dat “Een hoge kwaliteit als centraal doel voor de gebouwde omgeving (…) moet in alle activiteiten die een ruimtelijke impact hebben, verplicht worden gesteld”.

In het voorstel van Ten Cate is de centrale kwestie van Bouwcultuur op welke manier een ‘goede omgevingskwaliteit’ door een investering optimaal gestimuleerd wordt. Hierin is Bouwcultuur een streven: geen product, maar een proces. “Een volgehouden dialoog tussen de partijen die iets willen (opdrachtgevers), de partijen die iets hebben (investeerders en omwonenden), de partijen die iets moeten (probleemeigenaren), de partijen die iets kunnen (ontwerpers) en de partijen die iets te zeggen hebben (overheden).”

Cover: Photo by Reginar on Unsplash

Lees het volledige opiniestuk op archined.nl


Cover: ‘Utrecht Centraal_Photo by Reginar on Unsplash’ door stijndoors (bron: Unsplash) onder CC0 1.0, uitsnede van origineel


Flip ten Cate

Door Flip ten Cate

Voormalig directeur Federatie Ruimtelijke Kwaliteit


Meest recent

Luchtfoto van een moderne woonwijk in Zwolle door Hans Engbers (bron: Shutterstock)

Een waardegedreven benadering van gezonde gebiedsontwikkeling

De huidige manier van werken aan gezonde gebiedsontwikkelingen is qua financiële logica vooral ingericht op de korte termijn. Daarom komen vijf partijen met een nieuwe handreiking om gezondheid structureel mee te nemen in gebiedsontwikkeling.

Onderzoek

30 juni 2026

Het Koningsplein in Tilburg door TonyV3112 (bron: Shutterstock)

Klimaatrobuuste gebiedstransformaties, dit zijn de lessen uit Goirle en Tilburg

Gebiedstransformaties kunnen steden weerbaar maken voor het veranderende klimaat. In de gebieden Zuidrand in Goirle en het Koningsplein in Tilburg koppelen de gebiedsontwikkelaars adaptatiemaatregelen creatief aan andere opgaven.

Casus

29 juni 2026

Pleintje aan het water in Alkmaar door Maekfoto (bron: Shutterstock)

Als een omgeving niet wordt gezien of gebruikt, bestaat hij niet

Hoogleraar en decaan Machiel van Dorst onderzoekt de wisselwerking tussen omgeving, gedrag en stedenbouwkundig ontwerp. Hij vindt dat mensen en hun behoeften veel meer centraal moeten staan. “Want uiteindelijk ontwerpen wij voor mensen.”

Persoonlijk

26 juni 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op