Regeerakkoord verdeelt partijen op woningmarkt

VBO Makelaar: inconsistent woningmarktbeleid doet vertrouwen geen goed

Consumenten op de woningmarkt nemen verstrekkende beslissingen waarbij zij moeten kunnen uitgaan van langetermijnbeleid. Het afschaffen van de wet Hillen, waardoor het volledig aflossen van een huis minder voordelig wordt, druist volledig in tegen het aflosbeleid van vorige kabinetten. Ook het zes maal sneller inperken van de hypotheekrenteaftrek vormt geen consistent woningmarktbeleid.

Een lichtpuntje van het Regeerakkoord is dat de Loan-to-Value (LTV) op 100% blijft; het te lenen hypotheekbedrag blijft gelijk aan de koopsom. Daarmee is de woningmarkt en zeker de starter enorm gebaat. Met het inperken en aflossen van de hypotheeklast heeft het kabinet Rutte II al een streng leenbeleid voor hypotheken ingesteld. Op basis daarvan hebben consumenten de hoogte van de woonlasten geraamd en is een hypotheekbedrag bepaald. Met de versnelde inperking van de hypotheekrenteaftrek en de boete op aflossen via het eigenwoningforfait worden de spelregels tussentijds weer drastisch gewijzigd. Hans van der Ploeg, directeur VBO Makelaar: “De politiek moet zich realiseren dat de consument zich bij het aangaan van een hypotheek voor 30 jaar vastlegt. Die is niet gebaat met jojobeleid. De woningmarkt is niet op te delen in perioden van vier jaar. Consumenten moeten voor langere tijd weten waar ze aan toe zijn. Zij hebben continuïteit in beleid nodig dat kabinetsperiodes overschrijdt. Dat de hypotheekrenteaftrek nu zes keer zo snel wordt teruggedraaid verandert het speelveld en kan voor onrust zorgen en de woningmarkt negatief beïnvloeden. Daarnaast moeten berekeningen nog maar uitwijzen of de fiscale maatregelen voor de woonconsument budgetneutraal verlopen. Ook wachten we de verbinding tussen pensioen en hypotheek met belangstelling af.”

De hervorming van de woningmarkt was onder minister Blok nog niet voltooid. Het gebrek aan afstemming tussen vraag en aanbod en de kloof tussen huur en koop zorgen nog steeds voor onvoldoende doorstroming op de woningmarkt. Volgens VBO Makelaar kan het inperken van de fiscale beïnvloeding van de woningmarkt een rol spelen in de verbetering van die doorstroming en leiden tot een neutrale beslissing voor koop of huur. Maar dan moet wel gelijktijdig aan alle knoppen worden gedraaid en het rondpompen van subsidies in de huurmarkt ook worden herzien. Bovendien vraagt een integrale benadering van de gehele woningmarkt om een goede afstemming van beleid voor ruimtelijke ordening, arbeidsmarkt, belastingstelsel op de woningmarkt. Het is dan ook een gemiste kans dat er geen minister voor Wonen komt. Tijdens de verkiezingen van dit voorjaar gaf 78% van de kiezers uit de KiesWijzerWonen van VBO Makelaar ook de voorkeur aan zo’n minister.

Ook de verhoging van het BTW-tarief van 6 naar 9%, kan slecht uitpakken. Een aantal aannemersdiensten gaat nu naar het 9%-tarief. Dat bevordert de animo niet om achterstallig onderhoud te plegen of te investeren in duurzaamheid. Het handhaven van het lage BTW-tarief voor aannemersdiensten kan een slecht onderhouden woningvoorraad voorkomen. Woningen met een achterstallig onderhoud én een lage energieprestatie hebben een beduidend lagere verkoopwaarde. VBO Makelaar wijst er daarom op dat niet alleen de vergroening van huurwoningen maar ook van koopwoningen moet worden gesubsidieerd.

Ontwikkelaars positief over Regeerakkoord

De NEPROM is ronduit positief over het voornemen van het nieuwe kabinet om de woningbouwproductie aan te jagen en in het kader daarvan belemmerend overheidsbeleid weg te nemen. In lijn met het regeerakkoord ziet de NEPROM mogelijkheden om in het bestuursrechtelijke domein te experimenteren met eenvoudige en snelle procedures die de gang naar de rechter en de Raad van State voorkomen, zonder dat de rechtsbescherming van de burger wordt aangetast. Positief is de NEPROM ook over het niet verder verlagen van de leennorm (loan to value), waardoor ook starters toegang blijven houden tot de koopmarkt.

Op het kabinetsvoornemen om aardgas voor de nieuwbouw versneld uit te faseren reageert Bart van Breukelen, voorzitter van de NEPROM, instemmend: “Projectontwikkelaars zetten zich sinds 2008 in voor het verbeteren van de energieprestatie van nieuwe woningen en enige jaren geleden hebben we besloten om vanaf 2020 uitsluitend nog huizen te bouwen die geheel of nagenoeg geheel energieneutraal zijn. Daar sorteren onze leden nu reeds op grote schaal op voor.

De NEPROM steunt daarnaast de ambitie om aan het eind van de kabinetsperiode in 2021 nagenoeg alle nieuwbouwwoningen aardgasloos op te leveren. Daarmee gaat de nieuwbouw wat betreft energieprestatie absoluut aan kop. Wij verwachten dat de kabinetsmaatregelen ook een impuls geven aan het aanpakken van de bestaande voorraad. Ontwikkelaars zien mogelijkheden om samen met corporaties en beleggers zwaar verouderde woningcomplexen te herstructureren en te vernieuwen en zo versneld ook daar de weg naar energieneutraliteit in te zetten.”