Zurich tram_Pixabay door Targor (bron: Pixabay)

Transitieblik helpt bij verduurzaming stedelijke ruimte en mobiliteit

24 april 2019

3 minuten

Onderzoek De transitiebenadering biedt handvatten bij verduurzaming van de stedelijke ruimte en mobiliteit. NWO-onderzoeker Andrew Switzer bestudeerde transities in de regio’s rond München en Zürich en ontwikkelde en testte een aanpak voor Amsterdam. Hij promoveerde in januari aan de Universiteit van Amsterdam.

Zürich en München zijn twee regio’s met een goed netwerk voor openbaar vervoer (OV) en een goede afstemming tussen ruimtelijke ontwikkeling en verkeer en vervoer. Dit is het resultaat van een succesvolle transitie: van een autogerichte naar een OV-gerichte ruimtelijke ontwikkeling. Om te bestuderen hoe deze transities werkten, ontwikkelde planoloog Andrew Switzer een op de transitiewetenschap gebaseerde benadering.

Veranderend gedrag en debat als condities voor transitie

‘In München en Zürich bleken veranderingen in het gedrag van bewoners en bedrijven, zoals de groei van autogebruik of de trek naar de stad, essentieel. Een andere belangrijke factor was het veranderende debat en nieuwe manieren van denken over de stad en stedelijke identiteit. In beide steden waren mensen bang dat grootschalige veranderingen het karakter van de stad teveel zouden aantasten.’

Oplossingen zonder nieuwe problemen

Switzer ontwikkelde op basis van zijn studies van Zürich en München een aanpak voor transitievraagstukken die hij testte in een reeks workshops met beleidsmakers en andere partijen in de Metropoolregio Amsterdam. Switzer: ‘Reflecteren en leren staan centraal in de aanpak. Doel is om problemen aan te pakken die zijn voortgekomen uit het oplossen van eerdere problemen. Zo had de komst van de auto allerlei negatieve effecten op de stad. Voorkomen moet dus worden dat beleid dat een stad autoluw maakt op zijn beurt allerlei nieuwe problemen oplevert.’

Vier stappen

Switzers benadering kent vier stappen: visievorming, systeemanalyse, strategievorming en de assessment van de strategieën. ‘De deelnemers hebben gereflecteerd op de betekenis van ontwikkelingen rond politiek klimaat, economie en milieu voor transities in de stad. Vanuit het idee dat zogenoemde ‘niche-actoren’ – innovatieve partijen zonder al teveel gevestigde belangen – een beter gevoel hebben voor deze verandering, zijn initiatiefnemers op het gebied van ruimte en mobiliteit betrokken bij strategieontwikkeling. Tot slot hebben de deelnemers nagedacht over hoe rekening kan worden gehouden met de behoeften van bewoners en bedrijven bij de afstemming van ruimte en mobiliteit. Zij zijn immers de belangrijkste gebruikers.’

Duurzamere ruimte en mobiliteit

Switzers toepassing heeft nieuwe soorten oplossingen opgeleverd die rekening houden met een breder scala aan belangen en bovendien aansluiten op de veranderende praktijken van bewoners en bedrijven.

Achtergrondinformatie

Het promotie-onderzoek van Andrew Switzer ‘Transition strategies for integral, multimodal regional transportation in the Randstad’ waaruit het proefschrift ‘Transitioning the Transport and Land-Use System’ voortkwam, maakt deel uit van het programma Strategy towards Sustainable and Reliable Multi-modal Transport in the Randstad (SRMT), een onderdeel van het NWO-programma Duurzame Bereikbaarheid van de Randstad. Promotoren waren prof. dr. ir. L. Bertolini en prof. dr. J. Grin.

Het volledig proefschrift is te downloaden via de website In Planning.

Dit artikel verscheen eerder op verdus.nl


Cover: ‘Zurich tram_Pixabay’ door Targor (bron: Pixabay) onder CC0 1.0, uitsnede van origineel


verdus

Door VERDUS

Verbinden van Duurzame Steden


Meest recent

Building 86 sociale woning door Dutchmen Photography (bron: Shutterstock)

Welke grondprijs is reëel bij sociale huur? Een nieuwe handleiding biedt raad

De ‘Handreiking Sociale Grondprijzen’ moet betrokkenen meer houvast bieden voor het bepalen van redelijke grondprijzen voor sociale huur. En zo de aantallen sociale huurwoningen de forse duw opwaarts geven die al jaren hard nodig is.

Analyse

8 september 2026

Elements Haarlem middenhuur door Laurens Kuipers (bron: Dura Vermeer)

Middenhuur onder de Wet betaalbare huur: “De prijs is je plafond, dus bouw je kleiner”

Onderzoek van Stan Aalbers wijst uit: de Wet betaalbare huur bouwt het middenhuursegment op én knijpt dit tegelijkertijd af. Met daarbij de opkomst van de ‘residuele plattegrond’, die leidt tot de bouw van veel kleine woningen.

Onderzoek

8 september 2026

Annius Hoornstra Column Cover door Esther Dijkstra (bron: Illustratie Esther Dijkstra, bewerkte foto Patrick van den Hurk)

Het is code treurig geel

Ter afsluiting van een warme en droge zomer dicht Annius Hoornstra zijn bijdrage over het waterbeheer in Nederland. Hij ziet weinig in de gemakkelijke waterbesparingsvoorstellen die weer worden geopperd. Het kan ambitieuzer.

Opinie

7 september 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op