Opinie Snel en betaalbaar bouwen. Dat was de inzet van het grootste woonprotest sinds de jaren 80. Columnist Hans-Hugo Smit miste de groep ouderen tijdens de demonstratie. En dat is precies de groep waarvoor volgens hem in de komende jaren gebouwd moet worden. “Dus bijbouwen, zeker, maar dan niet voor de hardste schreeuwers, maar juist voor de zwijgende grijze massa.”
Een woningtekort van 300.000 huizen in ons land? “Er slapen toch geen 300.000 mensen op straat?” Ik hoor het regelmatig. Zoveel daklozen hebben we natuurlijk ook niet, maar het aantal couchsurfers en ongewenste woning- en kamerdelers groeit hard. Net als de groep die wél een woning heeft kunnen vinden, maar krom moet liggen voor een thuis van een paar vierkante meter. Omdat ze geen keuze hebben. Hoezo geen woningtekort?!
Tijdens het Woonprotest in september zagen we eindelijk al die mensen waar het in het woondebat om gaat, voor de verandering wel eens op straat. Opeens waren die normaal onzichtbare woningzoekers en woekerhuurders heel zichtbaar. Zo te zien van heel diverse pluimage en van behoorlijk links tot redelijk rechts. Maar wat vooral opviel: ze waren allemaal jong.
Ouderen zijn de opvallende afwezigen bij de woonprotesten. Die wonen meestal prima, ruim en betaalbaar. En niet zelden met een grote en groeiende overwaarde. Voor hen geen reden om de straat op te gaan om de boel eens even flink te gaan hervormen.
Ouderen liepen dus niet mee, maar waren ook afwezig op spandoeken en in gescandeerde leuzen. Daarin was er wel volop aandacht voor bouwers (Bouw!), buy-to-let-beleggers (Schande!) en politici (Actie!). Maar dus niet voor de grijze massa, die in hun veel te grote huizen blijven zitten en daarmee het zo onderhand meest schaarse goedje in Nederland ziekelijk over-consumeren! Nergens klonk een ‘Bye-to-Opoe’ of een massaal “Stroom-Eens-Door!”
Nergens klonk een ‘Bye-to-Opoe’
Maar is het wel eerlijk om de schuld volledig bij de grijze generatie te leggen? Want waar zouden zij dan naartoe moeten verhuizen? In theorie bestaan er voldoende mooie woonvormen om gelukkig en met de nodige zorg prettig oud te worden. Maar in praktijk wordt er veel te weinig gebouwd voor senioren. En dus blijven ze zo lang mogelijk zitten in die veel te grote huizen.
Wat is het gevolg? Jongeren laten zich horen en senioren houden zich stil. Het gevaar is dan dat we massaal nieuwe woningen voor jongeren gaan bouwen, terwijl de woningmarkt pas echt gebaat is bij meer goede woonruimte voor ouderen. Als zij doorstromen, dan profiteert iedereen daarvan. Dus bijbouwen, zeker, maar dan niet voor de hardste schreeuwers, maar juist voor de zwijgende grijze massa. Om de doorstroming een beetje te helpen kunnen we senioren die ruim wonen fiscaal belasten of verplichten jonge woningzoekers in huis te nemen. Dan is het woningtekort zo opgelost. En kleurt het volgende woonprotest waarschijnlijk een stuk grijzer.
Cover: ‘Hans-Hugo Smit’ (bron: Gebiedsontwikkeling.nu)
Door Hans-Hugo Smit
Sectoranalist Bouw & Gebiedsontwikkeling bij Rabo Real Estate Finance.
