Tiny houses, houten huisjes -> DanDavidCook, Portland

PBL concludeert in onderzoek: flexwoningen oplossing voor woningtekort

2 november 2020

3 minuten

Onderzoek Tijdelijke woningen zijn een geschikt instrument om het huidige woningtekort op te lossen. Dat blijkt uit onderzoek van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). Er is genoeg ruimte beschikbaar, alleen is de overheid nu aan zet. Want onder welke voorwaarden mag die grond ingezet worden voor flexwonen en wil de overheid dat überhaupt wel?

Onderzoekers van het PBL hebben in opdracht van het ministerie van BZK een eerste ruimtelijk afwegingskader voor het plannen van locaties voor tijdelijke woonruimte geformuleerd. Een flexwoning is een woning waarbij het gebouw, de locatie of bewoning een tijdelijk karakter heeft. De gedachte vanuit het ministerie is dat met deze manier van wonen op korte termijn de druk op de woningmarkt verlicht kan worden. Daarnaast kunnen flexwoningen volgens het ministerie ook op de lange termijn ingezet worden als snel toegankelijke woonruime. Ook zou een flexibel segment kunnen zorgen voor meer dynamiek en experimenteerruimte in het woningaanbod. 

Beschikbaar en geschikt

In de notitie Ruimte voor flexwoningen, die eind vorige maand verscheen, laten de onderzoekers met een afwegingskader zien binnen welke grenzen de keuze voor flexwonen kan worden afgewogen. Volgens het PBL moet een locatie zowel beschikbaar als geschikt zijn. Een locatie is beschikbaar als de grond onbebouwd is, braak ligt of in gebruik is voor extensieve landbouw. Daarnaast mogen er geen harde omgevingsrechtelijke beperkingen (van natuurgebieden tot militaire terreinen en van monumenten tot de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen) gelden en zijn er de komende tien jaar geen plannen om op de locatie te bouwen. 

Maar, zegt het PBL, een beschikbare locatie is nog geen geschikte locatie. Een locatie is pas geschikt wanneer de plek past bij de behoeften van de beoogde bewoners, bijvoorbeeld studenten, arbeidsmigranten of statushouders. Wat die behoeften precies zijn (van bereikbaarheid met het openbaar vervoer tot het vloeroppervlak) verschilt per regio, per doelgroep en verandert ook door de tijd. De geschiktheid moet volgens het PBL dan ook worden gezien als een ‘knop om aan te draaien’. Het ligt aan verschillende factoren of een locatie geschikt is voor de desbetreffende doelgroep(en).

Acceptabel 

Aan de hand van een analyse van de provincie Noord-Holland is in het onderzoek gekeken welke plekken kunnen worden gebruikt voor het realiseren van tijdelijke woningen. Het PBL heeft de resultaten uit Noord-Holland vertaald naar heel Nederland en komt tot de conclusie dat er voldoende locaties beschikbaar en geschikt zijn voor flexwonen. Alleen maken de onderzoekers een heel duidelijk voorbehoud. “We hebben geen kaarten voor gemeenten gemaakt die laten zien waar ze kunnen gaan bouwen”, zegt Jolien Groot, projectleider Flexwonen van het PBL. “Ons rapport dient echt als een startpunt voor discussie.”

Komend jaar komt het PBL met een breder afwegingskader waarin niet alleen ruimtelijke afwegingen worden meegenomen. Groot: “Het Rijk, provincies en gemeenten moeten met elkaar overleggen hoe de woningcrisis moet worden opgelost. Willen ze flink inzetten op tijdelijke woningen, dan moeten ze duidelijk formuleren onder welke voorwaarden daar ruimte voor komt. Ons onderzoek bevestigt dat de vraag niet luidt: is er wel ruimte om te bouwen? Maar: onder welke voorwaarden willen we locaties vrijgeven voor flexwonen?”

Want de locaties die nu in het afwegingskader naar voren komen, kunnen ook worden ingezet voor andere doeleinden. “Vaak laat het model ruimte zien in agrarisch gebied: de velden om de stad, de groene vergezichten”, legt Groot uit. “De politieke vraag die vervolgens voorligt is of we het acceptabel vinden om daar tijdelijk woningen te plaatsen, of dat we het liever in verdichting van de bebouwing zoeken.”

Lees de volledige notitie Ruimte voor flexwoningen op de website van het Planbureau voor de Leefomgeving.

Cover: DanDavidCook, Portland 


Cover: ‘Tiny houses, houten huisjes -> DanDavidCook, Portland’


Jasper_monster_sandervanwettum door Sander van Wettum (bron: SKG)

Door Jasper Monster

Redacteur Gebiedsontwikkeling.nu


Meest recent

Station Delft vanaf het centrum door Frans Blok (bron: shutterstock.com)

Stevig boven de rails: twee decennia vernieuwing spoorzone Delft

Het geldt als een van de meer complexe binnenstedelijke gebiedsontwikkelingen in Nederland: de spoorzone in Delft, inmiddels herdoopt tot Nieuw Delft. Wat hebben alle inspanningen opgeleverd? Afke Laarakker maakt een tussenbalans op.

Casus

28 november 2022

Jumbo distributiecentrum door Rufus de Vries (bron: gemaakt voor het project 'Grip op grootschalige bedrijfsvestigingen' in opdracht van BZK en EZK.)

Sla de doos niet zomaar plat

Over de logistieke sector en de invloed daarvan op de ruimte en het landschap is best een eerlijk verhaal te vertellen. Toch horen we dat volgens Merten Nefs veel te weinig. Hij pleit ervoor de bekende platitudes overboord te zetten.

Opinie

25 november 2022

HARADS, SWEDEN - 29 JULY 2017 : The Cabin a modern treehouse in the woods , Harads, Sweden door O.C Ritz (bron: shutterstock)

Een tweede jeugd voor vakantieparken: de taaiheid van transformatie

De Veluwe telt een slordige 500 (!) vakantieparken, ze staan er niet allemaal even florissant bij. 11 gemeenten werken in gezamenlijkheid aan kwaliteitsverbetering. Wat zijn de ervaringen? Rob van den Hazel zet ze op een rij.

Analyse

25 november 2022