Waterbouw gebaat bij meer experimenten

Kosten offshore wind enorm gedaald

Als het om innovatie gaat, staan Nederlandse aannemers en ingenieursbureaus in de waterbouw al vooraan, benadrukt Huis in ’t Veld. Hij noemt de Zandmotor en wijst op de koppositie van Nederlandse waterbouwers bij de aanleg van windparken op zee in Noord-West Europa. “Met nieuwe werkschepen speciaal voor dit doel, speelden die bedrijven tijdig in op deze ontwikkeling. Doordat met die schepen veel efficiënter kan worden gewerkt, zijn de kosten van offshore wind enorm gedaald. Economische Zaken houdt er bij de aanbesteding van nieuwe windparken al rekening mee dat er helemaal geen subsidie meer bij hoeft.”

Drijvend eiland

Huis in ’t Veld wijst ook op het onderzoek dat Martiem Research Instituut Nederland (MARIN) doet naar drijvend bouwen. Zo testte dit instituut in juli een concept voor een drijvend eiland. Door drijvende driehoeken aan elkaar te koppelen kan dat wel 1 tot 5 vierkante kilometer groot worden. Als toekomstige werk- en leefruimte op zee, is zo’n eiland dan geschikt voor onderhoud en opslag van windstroom en voor de toepassing van andere duurzame vormen van energie zoals getijden- en golfenergie en drijvende zonnepanelen. Maar ook voor wonen en recreatie, en voor een ‘zeeboerderij’ voor het kweken van zeewier en vis.

Belemmering

Hoge ogen gooit de waterbouwsector ook met 'Nereda', wat staat voor een nieuwe zuiveringstechnologie voor rioolwaterzuiveringsinstallaties. “Die techniek is door Royal HaskoningDHV ontwikkeld en door zijn grote ruimte- en energiebesparing inmiddels een gigantisch exportsucces”, aldus Huis in ’t Veld. Een belemmering voor het toepassen van vernieuwingen noemt hij het dat de overheid bij aanbestedingen over het algemeen nog te weinig ruimte biedt voor innovatie. “Dat hoeft niet direct grootschalig te zijn, kleinschalig kan ook, zoals de huidige experimenten met de zeeboerderij. Voor die aanpak moet de overheid veel meer kiezen, nu bijvoorbeeld voor drijvend bouwen. Dan komt zo’n innovatie sneller van de grond.”

Exportkredietverzekering

Dat Rijkswaterstaat en de waterschappen met hun nieuwe marktaanpak duidelijk aangeven in aanbestedingen ruim baan te willen maken voor innovatie, stemt Huis in ’t Veld hoopvol: “Het moet wel nog in de praktijk worden gebracht, want die aanpak is nog geen jaar oud.” Dat RWS en de waterschappen goed zijn vertegenwoordigd in de Topsector Water en Maritiem, stelt hem gerust dat het er ook echt van komt. Voor dat Nederlandse waterbouwers met hun expertise over de grens meer opdrachten in de wacht kunnen slepen, pleit Huis in ’t Veld voor een soepelere exportkredietverzekering. Hij legt uit dat doordat de Tweede Kamer hele strenge eisen hanteert voor maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO), het nu wel gebeurt dat een buitenlandse concurrent met een opdracht aan de haal gaat omdat diens overheid het betalingsrisico sneller kan afdekken doordat deze minder direct afhankelijk is van het van parlement.

Zeespiegelstijging

Een vlottere exportfinanciering door kredietverzekeraar Atradius is volgens Huis in ’t Veld vooral van belang voor het door waterbouwers kunnen profiteren van marktkansen die er wereldwijd aan komen als gevolg van klimaatverandering in combinatie met zeespiegelstijging en bodemdaling. Uitdagingen zijn er vooral bij grote deltasteden. Met ‘bouwen met de natuur’ kunnen Nederlandse bedrijven volgens hem dan heel innovatief zijn: Zoals ze dat nu zijn bij de aanleg van een waterkering voor Jakarta in combinatie met zandsuppleties in mangroves daar voor de kust. Maar dan moeten er bij de financiering geen obstakels op weg zijn, want dan gaat in het geval van Zuidoost Azië een Koreaan met zo’n klus aan de haal.”