greenhouse

Duurzaamheid: fundering voor de Nationale Omgevingsvisie!

14 mei 2016

3 minuten

Nieuws Het is u zeker niet ontgaan: op 12 december 2015 is het klimaatverdrag op de klimaatconferentie COP21 van de Verenigde Naties gesloten. Hierin is opgenomen dat de uitstoot van broeikasgassen of CO2 moet worden teruggedrongen en de wereldwijde beperking van de opwarming van de aarde tot maximaal 2°C in 2100.

De gedachten hierachter is de wereldwijde stijging van de temperatuur in 2100 te beperken tot 2 graden, vergeleken met het niveau van vóór de opkomst van de industrie.

Scenario’s voor CO2-arme en duurzame economie in 2050?

Onderzoekers van het POLFREE-project (Policy Options for a Resource-Efficient Economy) hebben de afgelopen drie jaar onderzoek gedaan naar scenario’s voor een CO2-arme en duurzame economie in 2050. Het POLFREE-project schetst de volgende 4 scenario’s:

  1. Het referentiescenario met verandering van de techniek en het gedrag op basis van het verleden met ongewijzigd milieubeleid. Op de wereld zijn dan 9,5 miljard mensen en de niet-westerse wereld ontwikkelt zich als de westerse wereld.

Daarnaast 3 transitiescenario's met elk 20 tot 30 milieubeleidsmaatregelen en gedragsveranderingen:

  1. Wereldwijde samenwerking door alle landen in de wereld.
  2. De Europese Unie gaat voorop met als voordeel ‘first-mover advantage’.
  3. De participatiemaatschappij neemt de leiding vanuit een bottom-upmaatschappij.

Economische en ecologische gevolgen van deze scenario’s?

De economische en ecologische gevolgen van deze scenario’s zijn verder uitgewerkt aan de hand van een neo-Keynesiaans economisch model. In onderstaande tabel zijn de gevolgen voor de opwarming aarde in 2100, de economische groei, de werkgelegenheid en het milieu en welzijn weergegeven.

staarman

‘staarman’


Noodzakelijke milieubeleidsmaatregelen om een duurzame economie in 2050 in Europa te bereiken zijn:

  • een goede prijsstelling van groene en vervuilende milieuactiviteiten
  • slagvaardige wetgeving
  • goede informatieverstrekking en het gebruik van positieve prikkels
  • ondersteuning van gedragsverandering van consumenten en burgers

Uit deze scenario’s blijkt:

  1. Vanuit economisch perspectief moet de Europese Unie starten met milieubeleidsmaatregelen en gedragsveranderingen en niet wachten op de rest van de wereld. Hierdoor kan ze economisch maximaal profiteren van het ‘first-mover advantage’. Hiervoor is een ‘Deltaplan’ nodig met centrale faciliterende regierol van de overheid, waarbij de participatiemaatschappij de transitie eenvoudiger maakt.
  2. De beperking van de stijging van de temperatuur tot 2°C uit de klimaatconferentie COP21 kan alleen worden gehaald bij het scenario wereldwijde samenwerking van alle landen in de wereld…

Eerste praktische stap in Nederland

Uit ecologisch, maar ook zeker uit economisch perspectief, is het voor Nederland belangrijk om een eerste belangrijke stap te zetten met milieubeleidsmaatregelen en gedragsveranderingen om de temperatuurstijging in 2100 te beperken tot 2°C. Minister-president Mark Rutte zei bij de opening van de Innovation Expo op 14 april 2016 in Amsterdam dan ook treffend:

“Nederland heeft alles in huis om dé consultant op het gebied van duurzame verstedelijking en de circulaire economie te zijn in de wereld te zijn.”

Om de eerste stap te zetten en maximaal te profiteren van het ‘First-mover advantage’ biedt de Omgevingswet een uitgelezen kans. Deze wet is namelijk gericht op duurzame ontwikkeling (zie mijn blog '1 Omgevingswet is de toekomst'). De eerste praktische en logische stap is dan ook om duurzaamheid als basis te hebben voor de Nationale Omgevingsvisie: “Duurzaamheid is dé fundering voor de Nationale Omgevingsvisie!”

Duurzaamheid als ‘fundering’ voor de Nationale Omgevingsvisie om de ‘first-mover’, maar ook het voorbeeld te zijn: voor provincies en gemeenten, bouwbedrijven, projectontwikkelaars en financiers, maar vooral voor alle Nederlanders dus ook voor ‘de man op straat!’

Duurzaamheid als fundering

  1. Uit ecologisch, maar ook zeker uit economisch perspectief, is het voor Nederland belangrijk om een eerste belangrijke stap te zetten met milieubeleidsmaatregelen en gedragsveranderingen om de temperatuurstijging in 2100 te beperken tot 2°C.
  2. De eerste praktische en logische stap in Nederland is dan ook om duurzaamheid dé fundering te laten zijn voor de Nationale Omgevingsvisie!


Cover: ‘greenhouse’


Portret - Arno Kleine Staarman

Door Arno Kleine Staarman

Projectmanager ruimtelijke ontwikkeling Aranto| expert Duurzaamgebouwd.nl | expert-team Omgevingswet Tweede Kamerfractie CDA

andre hagendijk

Door André Hagendijk

Elos Foundation bestuurslid | strategisch samenwerkingspartner van Aranto


Meest recent

Landmark luchtbruggen door Maarten Zeehandelaar (bron: Shutterstock)

De (steeds) ingewikkelde(re) relatie tussen woningbouw en mobiliteit

Wat is het gevolg voor de ingewikkelde relatie tussen woningbouw en mobiliteit nu het Rijk veel minder geld vrijmaakt voor nieuwe infraprojecten? Wouter Jan Verheul en Emma Lucas van Arcadis deden onderzoek en presenteren hun bevindingen.

Onderzoek

28 oktober 2026

Euromast, Rotterdam door Westlight (bron: Shutterstock)

Didam vraagt om regie: begin niet met de deal, maar met de afweging

In deel twee van de vierdelige serie over de Reiswijzer Gebiedsontwikkeling geven Juul van Hout en Sven Schroots van Akro Consult antwoord op de vraag hoe een vroege selectiestrategie juridische zorgvuldigheid en snelheid kan verenigen.

Analyse

27 oktober 2026

Jannes van Loon.jpeg door Esther Dijkstra (bron: Gebiedsontwikkeling.nu)

Stop de impliciete subsidie op nieuwbouwwoningen

Debuterend columnist Jannes van Loon ziet steeds meer impliciete subsidies opduiken in de woningbouw. Ze vormen het ideale recept om woningbouwgedreven gebiedsontwikkelingen de nek om te draaien. “Het huidige woningbouwbeleid is halfslachtig.”

Opinie

26 oktober 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op