Guggenheim Bilbao, toerisme -> Photo by Jorge Fernández Salas on Unsplash door Jorge Fernández Salas (bron: Unsplash)

"Geef stedenbouwers sleutelrol bij ontwikkeling toeristische sector"

11 januari 2021

3 minuten

Analyse Het toerisme is een van de sectoren die het zwaar te verduren heeft tijdens de coronacrisis. Maar Nederlandse steden worstelen al veel langer met de vraag hoe zij toerisme in hun stad moeten vormgeven, zeggen experts tegen Stadszaken. Daarom is er juist in deze moeilijke periode tijd nodig voor bezinning. De oplossing? Geef stedenbouwers een sleutelrol.

De beelden van verlaten toeristische attracties gingen vorig jaar tijdens de eerste lockdown al snel de wereld over. De stilte die de plaats innam van de verwachte hordes toeristen zorgde voor veel problemen in de toeristensector. En nog steeds is het onzeker of en hoe het toerisme gaat herstellen van deze pandemie. Ook in Nederlandse steden had het wegblijven van toeristen gevolgen. Niet alleen voor de portemonnee, maar ook voor de stad zelf

Maar, zeggen twee experts in gesprek met Stadszaken, de crisis in de sector biedt vooral ook kansen voor de sector. Want Nederlandse steden worstelen al veel langer met de vraag hoe zij toerisme moeten vormgeven in hun stad. “We onderschatten hoe groot de toeristische sector in Nederland is", zegt Egbert van der Zee, universitair docent Sociale Geografie aan de Universiteit Utrecht. “Toerisme heeft een grote impact op onze leefomgeving, dus is het ongelooflijk dat er niks mee wordt gedaan.”

Sleutelrol

De eerste stap in de goede richting is daarom dat er in de steden meer (bestuurlijke) aandacht voor toerisme moet komen, zegt ook stedenbouwkundige Paul Kurstjens. “De toeristische sector in Nederland is groter dan de financiële sector. We moeten het daarom serieus nemen. Het brengt veel geld in het laatje, dus we moeten er ook goed over nadenken. Dat wordt eigenlijk nooit echt expliciet gedaan. In structuurvisies moet er meer ruimte komen voor toerisme.”

Want op het moment dat die aandacht er is, kunnen steden het toerisme ook echt gaan sturen, stellen de experts. Dat betekent nadenken over het aantrekken van meer toeristen, vooral door de indeling van de stad onder de loep te nemen. Een sleutelrol is daarbij weggelegd voor stedenbouwkundigen. “Ik snap dat zij van nature niets met toerisme hebben, maar we moeten ervoor zorgen dat beleidsmakers en stedenbouwers bij elkaar komen”, zegt Kurstjens. “Stedenbouwers kunnen het makkelijk maken voor de toerist. Stadstoeristen zijn vaak wandelaars, dus binnenstedelijke voetgangersgebieden maken een stad voor hen aantrekkelijker.”

Bilbao als voorbeeld

Door stedenbouwers meer bij het toerisme te betrekken, ontstaat er volgens de experts een goede infrastructuur waarmee je langzaam toewerkt naar een duurzaam toeristisch systeem. Die worsteling wordt bijvoorbeeld in Amsterdam goed zichtbaar, waar burgemeester Halsema wil snijden in het aantal sekswinkels, Airbnb-locaties en budgethotels. Ook op andere plekken in de wereld wordt nagedacht over hoe het toerisme in de toekomst moet worden vormgegeven zodat de stad beter kan worden ingericht op de mensenmassa’s. Want de samenstelling van die groep verandert ook. Amerikaanse hotspots krijgen bijvoorbeeld veel meer te maken met dagjesmensen, die in plaats komen van bezoekers die voor een langere periode boeken. Wereldwijd gaan ook steeds vaker geluiden op: niet minder toeristen, maar wel duurzamer

Daarom ligt er juist nu de kans voor steden om in te grijpen, aldus de experts. En daar kan de indeling van de stad heel goed bij helpen. Bijvoorbeeld door niet blind op één attractie in te zetten. Van der Zee: “Als mensen alleen die attractie bezoeken heb je er als stad helemaal niks aan. [...] Het systeem moet uitnodigen om verder te kijken. Je moet goed nadenken over wie je wil zijn en wie je wil aantrekken als stad.” 

Beide experts wijzen naar het Spaanse Bilbao als de beste leerling van de klas. “Zij bewijzen dat met goede investeringen elke plek interessant gemaakt kan worden voor toerisme. Ze hebben de omgeving mooi gebouwd, met veel gevoel voor samenhang. Het Guggenheim Museum is het grote uithangbord van de stad, maar er is nog veel meer. Ze hebben daar de rivierfronten geweldig opgeknapt. Zeker ook voor Nederlandse steden liggen daar nog veel kansen.”

Lees het volledige artikel op de website van Stadszaken.

Cover: Guggenheim Bilbao - Photo by Jorge Fernández Salas on Unsplash


Cover: ‘Guggenheim Bilbao, toerisme -> Photo by Jorge Fernández Salas on Unsplash’ door Jorge Fernández Salas (bron: Unsplash) onder CC0 1.0, uitsnede van origineel


Jasper_monster_sandervanwettum door Sander van Wettum (bron: SKG)

Door Jasper Monster

Redacteur Gebiedsontwikkeling.nu


Meest recent

De groene stad door SARYMSAKOV ANDREY (bron: Shutterstock)

Maak energie nu al integraal onderdeel van de verstedelijking van morgen

Verdere verstedelijking is nodig om aan de woningvraag te voldoen. Een van de grote opgaven daarbij is het energievraagstuk. Paul van den Bragt laat zien dat dit meer is dan het oplossen van het acute probleem van netcongestie.

Analyse

14 juni 2024

Deltacommissaris Co Verdaas (l) krijgt het derde deel van het Framework overhandigd van Jan Kadijk van stichting Dutch Green Building Council. door Dutch Green Building Council (bron: Dutch Green Building Council)

Standaardaanpak voor het beoordelen van klimaatrisico’s op gebouwniveau compleet

Het ‘Framework for Climate Adaptive Buildings’ moet de standaardaanpak worden waarmee tot op gebouwniveau duidelijk wordt wat de gevolgen van klimaatverandering zijn. Het derde en laatste deel van het instrument werd deze week gepresenteerd.

Nieuws

14 juni 2024

GO weekoverzicht 13 juni 2024 door Gebiedsontwikkeling.nu (bron: Gebiedsontwikkeling.nu)

Dit was een week waarin heel veel kan, ook al gaat dat niet vanzelf

Deze week op Gebiedsontwikkeling.nu maakte duidelijk dat er heel veel kan, maar ook nog veel moet gebeuren. Voor samenwerking bij grote gebiedsontwikkelingen, de uitwerking van het hoofdlijnenakkoord en een klimaatbestendige ruimtelijke ordening.

Weekoverzicht

13 juni 2024