Opinie Gezien de enorme woningbouw- en klimaatveranderingsopgave moeten we opletten deze laatste opgave niet nog groter te maken door op conventionele wijze invulling te geven aan de eerste. Mijn stelling: hanteer bij nieuwbouw Nul-op-de-Meter (NOM) als uitgangspunt en ga praten over NOM-leven in plaats van NOM-wonen. Gebruik nieuwbouwlocaties als experimenten voor een werkelijke ambitie: hoe faciliteren we NOM-leven?
Lager dan Nul-op-de-Meter (NOM) voor nieuwbouwwoningen is Doorgaans-Onverstandig-en-Middelmatig (DOM)
NOM als uitgangspunt
Nog altijd zijn wij (Merosch) voor woningnieuwbouw1 projecten bezig met het organiseren van veel hogere duurzaamheidsambities qua energie dan het uitgangspunt ‘conform Bouwbesluit’. De meeste partijen gaan echter wel voor 'conform Bouwbesluit'. Dat moeten we niet meer willen, deze instap is echt te laag. Woningen die niet NOM zijn, maken de klimaatveranderingsopgave alleen maar groter2.
We leven in één van de welvarendste landen ter wereld, onze economie is rooskleurig en innoverend. Gezien de urgentie van de klimaatverandering moeten we nu aan de slag, gezien de markt moet het in de bouw nu gebeuren. De onderstaande redenatie (zie cursieve tekst onderaan deze pagina) toont aan dat voor alle partijen, inclusief de gebruiker, er financieel geen reden is om niet NOM te bouwen.
De esthetica kom je ook uit, mits in het ontwerp geïntegreerd (gebied en gebouw). De Gebruikerservaringen van NOM woningen zijn positief en worden door de geleerde lessen alleen maar beter. Kortom, een lagere energieambitie dan NOM voor nieuwbouw is echt onverstandig (DOM).
Een werkelijke ambitie: NOM-leven in plaats van NOM-wonen
Bij nieuwbouwwoningen moeten we het hebben over werkelijke ambities. Dat wil zeggen: NOM woningen is de standaard, hoe gaan we nog meer energie kosteneffectief en lokaal opwekken om te anticiperen op 100 % e-mobiliteit in 2035? Oftewel, hoe krijg je wonen en vervoer samen NOM? Hoe passen we vraagsturing en energieopslag toe om met minder PV panelen uit te komen en het elektriciteitsnet minder te belasten? En hoe krijgen we de overall milieubelasting van die NOM woningen omlaag? Dat wil zeggen, hoe ontwerpen we de woningen ‘waste-proof’ en/of passen we hergebruikte materialen toe? Dit alles met minimaal gelijke lasten en woonkwaliteit voor de gebruiker uiteraard.
Tijd voor experimenten. Wie durft?
1 Demarcatie van deze blog: het gaat hier over nieuwbouwwoningen zoals 2-onder-1-kap, rijtjeswoningen, vrijstaand, etc. Appartementencomplexen met meer dan 4 bouwlagen vallen hierbuiten, evenals utiliteit.
2 NOM woningen behoeven op jaarbasis geen energie van het net. Woningen die op jaarbasis nog wel energie van het net behoeven maken de klimaatveranderingsopgave groter. Het zal namelijk nog erg lang duren voordat deze energie volledig hernieuwbaar is.
De redenatie
Het begint met het verdwijnen van de aansluitplicht gas per (waarschijnlijk) 2018. Gasloze nieuwbouw is intussen een no-brainer. Verder wordt per 2021 BENG de norm in plaats van een EPC score van 0,4. Gasloze BENG woningen worden hiermee de standaard. Nu is het zo dat de stap van gasloos BENG naar NOM met de huidige bewezen technieken een kwestie van circa 10 tot 16 extra PV panelen op het dak is (tussenwoning tot vrijstaand, de rest ligt hiertussen). Dit wetende, onderstaand de volgende financiële feiten:- 10 tot 16 extra panelen gaat gepaard met 4.500 tot 8.600 euro aan extra bouwkosten (excl. BTW),
- Deze meerkosten zijn op te nemen in de VON-prijs of de benodigde installaties kunnen geleased worden door de gebruikers,
- De koper heeft verschillende financieringsmogelijkheden hiervoor (bijv. extra hypotheekruimte bij NOM),
- De lagere energierekening compenseert ruimschoot de hogere hypotheeklasten of de leaseprijs is niet meer dan anders.
- De salderingsregeling schept intussen duidelijkheid, een positieve ontwikkeling voor NOM-wonen.
Financieel is er hiermee geen reden om niet voor NOM te gaan. Uiteraard zijn er enkele technische en organisatorische aandachtpunten, welke bijvoorbeeld via het NOM-keur keurig gedekt worden. Praktijkvoorbeelden genoeg.
Deze blog is overgenomen van Merosch.nl.
Cover: ‘Zonnencellen’ door zstock (bron: Shutterstock)
Door Menno Schokker
Duurzaamheidsadviseur bij Merosch
