Gezocht: Lonely Planet voor duurzame gebiedsontwikkeling

Kennisbijeenkomst Duurzame Gebiedsontwikkeling - masterclass 1: Kennismanagement

Om tot duurzame gebiedsontwikkeling te komen, is een samenwerkingsproces met een open einde nodig. Dat werd duidelijk tijdens de masterclass Kennismanagement tijdens de bijeenkomst Duurzame Gebiedsontwikkeling. Grote aandacht voor dit proces en de onderlinge relaties betalen zich op de langere termijn uit, want het internaliseren van duurzame doelstellingen onder alle partijen voorkomt dat ambities sneuvelen op de belangrijke beslismomenten. Terughoudendheid in het kenbaar maken van de eigen intenties en belangen om de lieve vrede te bewaren, brengt het proces juist in gevaar, net als het simpelweg uitrollen van een stappenplan om een vastgesteld einddoel te halen.

Tijdens de masterclass, onder leiding van Marleen Hermans (hoogleraar Publiek Opdrachtgeverschap aan de TU Delft), vertelde Mirela Milosevic (kennismanager bij BPD) over kennismanagement. Sandra Schruijer, hoogleraar organisatiewetenschap, richtte zich op samenwerkingsdynamiek.

Ervaringskennis delen
Geen van de aanwezigen bij de masterclass gaf aan een kennismanager in de organisatie te hebben. Toch kunnen gebiedsontwikkelaars baat hebben bij kennismanagement omdat het delen van ervaringen en kennis voorkomt dat het wiel steeds opnieuw wordt uitgevonden. Maar dat is nog steeds niet makkelijk, vertelt Milosevic: “Binnen onze organisatie heeft kennisdeling niet altijd de hoogste prioriteit in de dagelijkse praktijk. Daarom moeten wij als kennismanagers anderen binnen de organisatie meenemen. Dat doen we door in een informele setting ervaringskennis te delen.”

De behoefte aan kennis over duurzame gebiedsontwikkeling verschilt per project en kan variëren van concreet (welke installaties hebben we nodig voor de energietransitie?) tot heel abstract. Zo besloot BPD bij het project Kortenoord in Wageningen een energiecoach in te zetten om bewoners te helpen energie te besparen, terwijl bij Zeeburgeiland in Amsterdam er juist kennis nodig was voor de toepassing van ‘circulaire’ bouwmaterialen.

Samenwerkingsdynamiek: kapitaliseren van het verschil
Hoogleraar Schruijer onderstreept het belang van een goede samenwerking. Hiervoor moeten alle partijen elkaars intenties duidelijk op tafel leggen. Bezig zijn met ‘geen ruzie maken’ brengt een goede samenwerking in gevaar. Juist waar de verschillen pijn doen, liggen volgens haar interessante mogelijkheden om met elkaar in gesprek te gaan. Ga ook een emotionele band aan door je te verdiepen in de ander en zijn belangen, adviseert Schruijer, want dat helpt om die verschillen te overbruggen.

De sfeer die daaruit volgt, kan er een zijn waarin partijen voor elkaar door het vuur gaan om de gemeenschappelijke doelen te halen. Dit voorkomt dat op beslismomenten (bijvoorbeeld door tijd- en geldgebrek) gewenste (duurzaamheids)doelstellingen alsnog niet gehaald worden.

Sterker nog: het zijn juist de verschillen tussen partijen die het succes van een project bepalen. Om dit te duiden, gebruikt Schruijer de metafoor van een lamme en een blinde die samen op reis gaan, wat ondanks de beperkingen boven verwachting leuk wordt. Ze waarderen namelijk positief wat de ander bijdraagt aan de situatie.