Thumb_ontwerp en proces_0_1000px

Scenario’s voor krimp lastig te bedenken

27 oktober 2011

3 minuten

Nieuws Laat vijf groepen bemensd met jonge architecten en ontwikkelaars zich buigen over de krimp en er komen scenario’s uit. Verfrissend, maar de scenario’s bleven uit.

De bedoeling van Architectuur Lokaal was juist om scenario’s te krijgen die toepasbaar zijn op de krimpgebieden in Nederland. De vijf groepen kwamen niet verder dan ideeën over hoe krimpende dorpen en steden van verloedering kunnen worden gered.

De reden was simpel. De groepen hadden op drie woensdagmiddagen de scenario’s moeten ontwikkelen. Waar andere geleerden al jaren bezig zijn, was dus op voorhand al niet te verwachten dat zij er volledig in zouden slagen.

Was de exercitie dan nutteloos geweest? Nee, zeker niet. Voor het eerst werden ontwikkelaars en architecten samen aan het werk gezet om na te denken over een probleem. Die samenwerking kwam heel snel tot stand.

Over en weer ontstond verbazing. Bij de architecten over de creativiteit van de ontwikkelaars en bij de ontwikkelaars over de zakelijkheid van architecten.

Daarnaast leverden de analyses van de krimpproblematiek een enkele keer ook een verrassend inzicht. Zo was vanuit Groningen al bekend dat grotere steden en kleine kernen zonder voorzieningen het goed doen in krimpgebieden. Iets grotere dorpen met een enkele supermarkt en centrumgemeenten met nog meer voorzieningen, doen het juist slechter.

Leuke kreten

Minstens twee groepen waren mede op basis daarvan en hun eigen waarneming in Parkstad Limburg tot de conclusie gekomen dat dit alle te maken had met identiteit. Stap dus onmiddelijk af van de naam Parkstad en geef alle kernen weer een eigen identiteit, was dan ook de oplossing.

Een andere conclusie is dat het marketen van een krimpgebied leuke kreten oplevert als ‘Er gaat niets boven Groningen’ maar helemaal niets helpt om mensen van buiten het gebied te verleiden daar dan ook heen te gaan. De Blauwe Stad werd daarbij als voorbeeld gebruikt. Van de spaarzame kavels die verkocht zijn, ging de helft naar bewoners van omliggende kernen.

In de visie van de groepen is het dan ook veel beter om als je toch aan marketing wilt doen, je te richten op het behouden van de bewoners die er al zitten en op mensen die vertrokken zijn maar wellicht willen terugkeren.

Belangrijkste vraag was of krimp nu wel zo erg is of dat er te krampachtig over wordt gedaan. Wie bijvoorbeeld de bevolkingsontwikkeling van steden als Haarlem en Leiden in de 17de en 18de eeuw bekijkt, ziet ook daar een grote krimp, gevolgd door sterke groei. Amsterdam is een voorbeeld in de 20ste eeuw. Terwijl bij wijze van spreke in 1963 op het stadhuis al een feest werd voorbereid voor het bereiken van de 1 miljoenste inwoner, de hoofdstad had er toen 870.000, zakte het aantal weer snel naar 680.000 in 1984. De voorspelling voor 2025 is 845.000 inwoners. Maakte iemand zich daar toen druk over?


Cover: ‘Thumb_ontwerp en proces_0_1000px’



Meest recent

Ellen van Bueren Column Cover door Esther Dijkstra (bron: Esther Dijkstra)

Sociale kwaliteit vraagt om ruimte voor ontmoeten en ont-moeten

Columnist Ellen van Bueren richt de aandacht op sociale kwaliteit, een thema dat de afgelopen tijd duidelijk aan urgentie wint in de wereld van gebiedsontwikkeling. De publieke ruimte is van cruciaal belang voor het welzijn van álle mensen, stelt zij

Opinie

5 oktober 2026

Nijmegen, Gelderland door Daniel Doorakkers (bron: Shutterstock)

Naar veel meer ‘fair share’ in de gebiedsontwikkeling

Hoe kunnen we nog plannen in steeds onplanbaarder tijden? Dat was, kort gezegd, de vraag die Co Verdaas afgelopen zomer opwierp in een essay. Onderzoeker Kjell-Erik Bugge pakt de handschoen op. “Nu moet het concreter, scherper.”

Interview

5 oktober 2026

Ruimtelijke Rechtvaardigheid.jpg door Aad Hoogendoorn (bron: Rotterdamse Architectuur Maand 2026)

Met nieuw werkboek werken aan rechtvaardige gebiedsontwikkelingen

De grote ruimtelijke opgaves vragen veel van gebiedsontwikkelaars, maar hoe maak je rechtvaardige keuzes? David ter Avest en Mats Siffels vertellen hoe het ‘Werkboek Ruimtelijke Rechtvaardigheid’ helpt bij het voeren van de juiste gesprekken.

Uitgelicht
Interview

2 oktober 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op