Filosofische collage door Master1305 (bron: Shutterstock)

Laat je niet afleiden door de kantelkerk

6 juni 2013

3 minuten

Opinie Het is in principe een goede zaak dat mensen van buiten de bouwsector op de sector reflecteren. Dat zet je aan het denken, kan je ogen openen en je kunt er van leren. Maar sommigen zijn te radicaal, vindt Friso de Zeeuw.

Op de twee weken geleden gehouden en massaal bezochte Dag van de Projectontwikkeling van de Neprom, vervulde Peter Wennink, topman van AMSL deze rol. Hij zette uiteen hoe zijn bedrijf om gaat met open innovatie en intensieve samenwerking met co-makers. Een indrukkenwekkend en leerzaam betoog. Een andere categorie externen die een beroepsgroep een spiegel kan voorhouden, heeft voornamelijk amusementswaarde. Ook daarvan was een eminent vertegenwoordigd op de Dag van de Projectontwikkeling, ’trendwatcher’ Adjiedj Bakas. Vermakelijk en sommigen pikken er kennelijk ook nog wat van op. Prima.

Maar er is ook een derde categorie. Dat zijn representanten van nieuwe fanatieke geloofsgemeenschappen die de revolutie prediken. Een prachtexemplaar kwam dezer dagen uitvoerig in Cobouw aan het woord, prof. dr. Jan Rotmans. Hij zet de bouwsector neer als achterlijke branche die geen oog heeft voor de duurzame omwenteling die ons staat de wachten. Om de ondergang te vermijden, moeten we met z’n allen noodgedwongen als de wiedeweerga ‘kantelen'. “Dwarsdenkers, friskijkers en kantelaars" wijzen ons de juiste weg naar de ultieme duurzame samenleving. We hebben dan ook te doen met de Kantelkerk: radicaal, onverzoenlijk en humorloos.

Ik beperk mij tot twee aspecten die de leegheid van de Kantelkerk blootleggen. De bouwwereld heeft volgens de hogepriester van de kantelkerk geen verstand van mensen. In zijn reactie laat Bas van de Griendt (Bouwfonds) zien hoe de branche zich nauwgezet inzicht verschaft in de opvattingen van ‘de mensen’ over duurzaamheid. Op basis van concreet onderzoek en de praktijk. Maar die resultaten stroken natuurlijk niet met de duurzaamheidsreligie van de kantelkerk. Onno Dwars (VolkerWessels) zet uiteen hoe de bouwbranche voortvarend werkt aan technische innovaties in het domein van duurzaam bouwen. En dat een groot bouwbedrijf dat in praktijk gaat brengen. Dit staat diametraal tegenover de beweringen van Rotmans: “Je hebt niets aan incrementele innovatieplannen".

Van de Griendt en Dwars geven blijk van wijsheid door niet in te gaan op de provocaties van Jan Rotmans en hem simpelweg te negeren. Dat leek mij ook het beste, tot ik de reactie las van Titia Siersema (voorzitter Uneto-VNI). Zij veert mee en geeft Rotmans grotendeels gelijk. En zij gaat in de verdediging: “Onze branche heeft wel degelijk verstand van mensen". Mijn punt is dat het geen enkele zin heeft om op de groteske verwijten van de luidruchtige kantelkerk in te gaan. Jan Rotmans noemt zelf de reden voor zijn ’populariteit’: “De paniek is groot; ook in de bouw". Inderdaad, waar onzekerheid domineert, verschijnen radicale fanatieke bewegingen op het toneel.

Ik vat samen. Laten we open staan voor inspirerende innovatoren van buiten. Dat kan de (duurzame) ontwikkeling in de bouwbranche daadwerkelijk impulsen geven. Maar blijf wel onderscheid maken en ga niet elke voodoopriester serieus nemen. Zonde van de tijd.

Friso de Zeeuw, Praktijkhoogleraar gebiedsontwikkeling TU Delft en directeur nieuwe markten Bouwfonds Ontwikkeling

Zie ook:


Cover: ‘Filosofische collage’ door Master1305 (bron: Shutterstock)


Friso de Zeeuw door - (bron: gebiedsontwikkeling.nu)

Door Friso de Zeeuw

Adviseur gebiedsontwikkeling en emeritus hoogleraar gebiedsontwikkeling TU Delft


Meest recent

Strijp S hoogbouw in Eindhoven door Lea Rae (bron: Shutterstock)

Lange lijnen in tijd en ruimte, BNSP brengt de stand van de stedenbouw in beeld

Hoe staat de stedenbouw ervoor? Op 30 januari verschijnt het vuistdikke jubileumboek van de BNSP, ruim 1.200 pagina’s met projecten van de leden. Voorzitter Eric van der Kooij vertelt over hoe de vereniging aan de weg timmert.

Interview

26 januari 2026

Vrouw wandelend in boslandschap van Hoekelum in Ede door INTREEGUE Photography (bron: Shutterstock)

Tussenbalans Regio Deals: van projectenmachine naar blijvende publieke waarde

Ralph Kohlmann destilleert de nodige lessen uit de aanpak van de Regio Deals, zowel voor de betrokkenen als voor de Rijksoverheid. Met bijzondere aandacht voor de driehoek van maatschappelijke waarde, capaciteit & organisatie en legitimiteit.

Uitgelicht
Analyse

26 januari 2026

New Kvillebäcken door Henrik Thomsson (bron: Shutterstock)

Onderzoek: Zweedse duurzaamheidsambities worden lang niet altijd waarheid

Zweden is vaak een inspiratiebron als het gaat om duurzaamheid. Maar hoe duurzaam zijn die gebiedsontwikkelingen nu echt? Janneke van der Leer ontdekte tijdens haar promotie een kloof tussen de initiële doelen en de uiteindelijke resultaten.

Interview

23 januari 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op