2013.10.15_Jan Fokkema

‘Ook voor bestaande bouw moed durven tonen’

15 oktober 2013

3 minuten

Persoonlijk ‘Laat ik duidelijk zijn, ik vind het heel goed dat er een energieakkoord ligt en dat partijen bereid zijn gezamenlijk in gesprek te gaan en afspraken te maken. Daarbij gaat het vooral over de bestaande bouw. De nieuwbouw is al getackeld, namelijk in het Lenteakkoord uit 2008. De lat ligt daarin behoorlijk hoog. De doelstelling is de nieuwbouw in 2020 volledig energieneutraal moet zijn en dat in 2015 een reductie van 50% van het energiegebruik moet zijn behaald. Ik vind het een gemiste kans dat er voor de bestaande voorraad niet soortgelijke harde afspraken zijn gemaakt als waar de nieuwbouw wél aan moet voldoen. Dat vervalst de concurrentie. Bovendien valt er in de bestaande bouw als het gaat om energiebesparing domweg de meeste winst te halen. In de nieuwbouw zie je dat er momenteel veel gebeurt. Er worden nieuwe producten ontwikkeld en gerealiseerd en er wordt hard getrokken aan de energienota-nulwoning. Veel bouwers én kopers zetten die stap.’

Interview met Jan Fokkema, directeur Neprom over het Energieakkoord

Stimulans

‘Het Lenteakkoord geeft dus een forse stimulans in de goede richting. Ik vind het dan ook teleurstellend dat in het Energieakkoord geen verplichtingen zijn opgenomen voor de bestaande bouw. Schijnbaar durft men daar de vingers niet aan te branden. En 2050, als de bestaande bouw energieneutraal zou moeten zijn, is nog ver weg. Natuurlijk is het goed dat een perspectief wordt geschetst voor de lange termijn, maar daar horen ook serieuze ambities en verplichtingen bij. Bijvoorbeeld dat er over x-aantal jaar label-C woningen of slechter niet meer worden getolereerd. Als in de nieuwbouw zulke harde afspraken worden vastgelegd dan moet je ook voor de bestaande bouw de moed hebben om een stap te zetten. Dat geldt voor woningen maar ook voor de commerciële bouw. Het is goed dat gemeenten via de milieuwetgeving bedrijven daar op gaan aanspreken, maar het zou veel sterker en duidelijker zijn als het Rijk harde eisen stelt in termen van labelklasse of energiegebruik voor bestaande kantoren, winkels en andere gebouwen. En dan gewoon straf uitdelen als het te weinig is. Kortom, het Energieakkoord had voor de gebouwde omgeving een paar tandjes scherper gekund, mét verplichting. Ik begrijp dat dat politiek lastig ligt. De nieuwbouw is van niemand; daar is het gemakkelijk eisen stapelen en goede bedoelingen tonen. Eigenaren van bestaande bouw daarentegen laten van zich horen en ik snap dat de beleggers niet staan te popelen om energiebesparende maatregelen te nemen. Toch is er een aantal, met name institutionele beleggers, dat laat zien dat het wél kan.’

Urgentie

‘Lastig is dat de energieprijzen nog laag blijven, dat geeft weinig economische prikkel om te investeren in energiezuinigheid. Via het marktmechanisme moet toch de grootste omslag worden bereikt. Je ziet dat het BREEAM-label voor nieuwbouw goed wordt opgepakt door de vastgoedwereld. De urgentie is denk ik inmiddels wel breed in de professionele wereld doorgedrongen. Vergeleken met 15 jaar geleden hebben we grote stappen gemaakt. Het gaat wellicht langzaam, maar we zijn zowel qua techniek en toepassing als qua bewustzijn echt een flinke stap verder. Waar we nog stevig aan moeten trekken is de consument, die toch nog liever voor de nieuwe keuken kiest dan voor duurzame investeringen in zijn woning. Daar moeten we zeker nog aan werken, ook als branche, hoewel de bouw vooral faciliterend is. Het bewustzijn bij de consument moet omhoog. De winst van het Energieakkoord zit vooral in het feit dat partijen zich bereid hebben getoond om serieus in te gesprek te gaan en ambities uit te spreken. Maar er moet worden doorgepakt; daar ligt een taak voor de politiek.’

Zie ook:


Cover: ‘2013.10.15_Jan Fokkema’


Portret - Anne Luijten

Door Anne Luijten

Voormalig hoofdredacteur van Gebiedsontwikkeling.nu


Meest recent

Oefening met persona’s door BVR (bron: VenhoevenCS)

Inclusieve stedelijke ontwikkeling: de lessen van Fellenoord Eindhoven

Wat zijn de ‘zachte waarden’ bij gebiedsontwikkeling en hoe kunnen die beter geborgd worden? Die dubbele vraag lag aan de basis van het ontwerpend onderzoek dat de bureaus BVR en VenhoevenCS verrichtten voor de Werkplaats Fellenoord in Eindhoven.

Analyse

3 juni 2026

Haan & Laan door Esther Dijkstra (bron: estherdijkstra.com)

Parijsch in Culemborg, wat vinden Haan & Laan er eigenlijk van?

Haan & Laan recenseren gebiedsontwikkelingen in Nederland. In deze aflevering Parijsch in Culemborg. “Een ontspannen laagbouwmilieu, maar te ruim opgezet en met te veel verschillende ontwerpstijlen.”

Casus

2 juni 2026

Nieuw Boekhorst in Teylingen door Gert Jan Pos (bron: Studio Ruimte)

Wat is de rol van cultuur in gebiedsontwikkelingen

Het gericht inzetten op cultuur bij woningbouw- en gebiedsontwikkelingen levert een belangrijke bijdrage aan de verbinding tussen bewoners in een wijk. Die conclusie trekt Studio Ruimte in een onderzoek op basis van drie praktijkvoorbeelden.

Onderzoek

1 juni 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op