Verslag Duurzame gebiedsontwikkeling in tijden van crisis, hoe kun je dat vormgeven? Deze vraag stond centraal tijdens op de bijeenkomst Ruimte voor Duurzaamheid, georganiseerd door het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Aanleiding van de bijeenkomst was de afronding van het programma Duurzame Ruimtelijke Ontwikkeling (DRO) van het DG-Ruimte (I&M). Onder grote belangstelling uit het veld werden de resultaten van het programma deze middag overgedragen aan Wouter de Jong als voorzitter van het Platform Duurzame Gebiedsontwikkeling (DGO).
Een initiatief van DG-Ruimte, ministerie van Infrastructuur en Milieu
Hans Verspoor (Programmamanager Duurzame Gebiedsontwikkeling bij het Ministerie van I&M), lichtte de belangrijkste lessen uit het programma DRO toe. Uitgangspunt van het programma is het meewegen van duurzaamheid in elke beslissing; meerwaarde ten opzichte van een sectorale aanpak. Het programma is concreet en praktijkgericht ingestoken, met als focus het stedelijke gebied. In samenwerking met Agentschap NL is gekozen voor een praktijkleertraject, om lessen te trekken uit voorbeeldprojecten. Verspoor stelt dat dit nog te weinig gebeurt in gebiedsontwikkeling. Deze lessen zijn onder andere verwerkt in de Handreiking Duurzame Ruimtelijke Ontwikkeling en de GezondOntwerpWijzer en in een publicatie van de Community of Pratice (CoP) Oneindig Laagland.
DE RODE DRAAD VAN HET PROGRAMMA DUURZAME RUIMTELIJKE ONTWIKKELING (DRO)
Deze wordt gevormd door zeven hoofdpunten:
1. Stel ambitieuze doelen. Succesvolle gebiedsontwikkelingen hebben een stimulerende kracht nodig. Als voorbeeld noemt Verspoor de urban planner Larry Beasley, die de binnenstad van Vancouver revitaliseerde;
2. Geef richting, maar laat ruimte. Binnen hoofdlijnen moet ruimte zijn om te experimenteren;
3. Versterk en benut de identiteit van het gebied. Dit stimuleert betrokkenheid en een gevoel van trots;
4. Stel bewoners centraal, bouw vraaggestuurd. Mentaal eigenaarschap zorgt voor een beter beheer;
5. Niet stapelen, maar verbinden. Het combineren van sectoren tot een keten, bijvoorbeeld energie/mobiliteit/gezondheid en groen/water/voedsel/gezondheid creëert meerwaarde. Het koppelen van de thema’s duurzaamheid en gezondheid levert een besparing op (zie de GezondOntwerpWijzer);
6. Blijf innoveren. Verbind inhoud en proces;
7. Benut nieuwe verdienmogelijkheden. De notie van waardecreatie begint al in de ontwerpfase. Voor duurzame gebiedsontwikkeling is langdurig financieel commitment nodig, tot en met de beheerfase.
De ambitie vanuit het programma Duurzame Ruimtelijke Ontwikkeling is om tot de kopgroep te behoren op het gebied van duurzame ruimtelijke ontwikkeling. De herziening van het omgevingsrecht, de nieuwe Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte en de gebiedsagenda’s dienen hier aan bij te dragen, stelt Verspoor.
Zie bijlage voor de volledige publicatie.
Zie ook:
Cover: ‘Thumb_ontwerp en proces_0_1000px’
Door Arienne Mak
Projectmedewerker bij Praktijkleerstoel Gebiedsontwikkeling TU Delft
