weekoverzicht 19 november door Gebiedsontwikkeling.nu (bron: Gebiedsontwikkeling.nu)

Dit was de week van volhouden en doorpakken

19 november 2026

3 minuten

Weekoverzicht
Wie bij wil zijn bij de ontwikkelingen van de afgelopen week, leest deze artikelen. Deze week ging het om volhouden en doorpakken, lokaal en landelijk. Om daarmee de ambities voor de gezonde stad nu ook werkelijk eens te gaan realiseren, het principe van ‘water en bodem sturend’ toe te gaan passen bij woningbouw en de regie van het Rijk echt te laten landen in de ruimtelijke inrichting van Nederland.

De maandag naar de Tweede Kamer gestuurde Nota Ruimte markeert de terugkeer van het Rijk in de ruimtelijke ordening. Onze ‘nationale omgevingsvisie’, zoals de ondertitel luidt, toont vooral hoe verknoopt de ambities op het gebied van ‘water en bodem’, ‘landbouw en natuur’, ‘economie en energie’ en ‘wonen, werken en bereikbaarheid’ met elkaar zijn. Maar voor de zo gewenste regie van het Rijk over de ruimtelijke ontwikkeling van ons land moet er nog wel wat gebeuren.

Een toepasselijk thema voor een column bij de presentatie van de Nota Ruimte: water en bodem. Annius Hoornstra geeft zijn visie op een recente studie van het College van Rijkbouwmeester en Rijksadviseurs (CRA) dat dit sturingsadagium op creatieve wijze verbindt met de woningbouwopgave. Die creativiteit is ook terug te vinden op de IABR in Rotterdam.

Plannen om in het Markermeer en IJmeer een nieuwe stad te bouwen met tussen de 10.000 en 70.000 woningen zijn zo goed als kansloos. Een commissie concludeert dat de woningbouw er vier keer zo duur is als op het land, de juridische haalbaarheid vanwege de in het gebied aanwezige natuurwaarden hoogst twijfelachtig is en dat de eerste woningen pas op z’n vroegst rond het jaar 2060 zouden kunnen worden opgeleverd.

Voor de derde keer op rij daalt het aantal bomen in Nederlandse steden. Dit terwijl diezelfde steden juist meer groen in hun stad zouden willen opnemen, uit gezondheidsoverwegingen en het oogpunt van klimaatadaptatie. De cijfers komen uit de Gezonde Stad Index 2026 van Arcadis, een tweejaarlijks onderzoek onder 25 Nederlandse steden naar de mate waarin hun fysieke ruimte bijdraagt aan de gezondheid van de inwoners. Hamvraag: waarom komen gezondere steden toch zo moeizaam van de grond?

Elke gemeente bouwt aan haar omgevingsplan, maar gebiedsontwikkelingen en initiatieven kunnen niet wachten tot dat plan af is. Denk alleen al aan de woningbouwopgave waar we voor staan. Hoe geef je een gebiedsontwikkeling een plek in een plan dat nog in de steigers staat, zonder dat je nu keuzen maakt in de opbouw van het plan die je later beperken? De VNG ontwikkelde een aanpak vanuit drie keuzen, waar in de praktijk al zo’n 120 gemeenten positieve ervaringen mee hebben.

Groepen bewoners die samenleven in een gedeeld project met privé en collectieve ruimtes, het is een woonvorm die in Nederland al geruime tijd bestaat. Onder invloed van de opkomst van bijvoorbeeld de wooncoöperaties groeit de aandacht voor dit model. Maar hoe bruikbaar is het in de huidige woonpraktijk? Het College van Rijksbouwmeester en Rijksadviseurs (CRA) liet dat in kaart brengen.


Cover: ‘weekoverzicht 19 november’ (bron: Gebiedsontwikkeling.nu)


Kees de Graaf 2 door Raymond de Vries (bron: Gebiedontwikkeling.nu)

Door Kees de Graaf

Eindredacteur Gebiedsontwikkeling.nu


Meest recent

weekoverzicht 19 november door Gebiedsontwikkeling.nu (bron: Gebiedsontwikkeling.nu)

Dit was de week van volhouden en doorpakken

Deze week ging het om volhouden en doorpakken. Om daarmee de gezonde stad werkelijk te realiseren, het principe van ‘water en bodem sturend’ toe te gaan passen bij woningbouw en de RO-regie van het Rijk echt te laten landen.

Weekoverzicht

19 november 2026

De Groene Loper, Maastricht door Waltie (bron: wikimedia)

Waarom het maar niet lukt om onze steden gezonder te maken (en hoe dat wel kan)

Met de Gezonde Stad Index 2026 doet Arcadis tweejaarlijks onderzoek naar de mate waarin de fysieke ruimte in de stad bijdraagt aan de gezondheid van de inwoners. Hamvraag dit jaar: waarom komen gezondere steden toch zo moeizaam van de grond?

Onderzoek

19 november 2026

Markermeer, Nederland door Peter van Haastrecht (bron: Shutterstock)

Een nieuwe compacte stad in het Markermeer is een illusie

Plannen om in het Markermeer en IJmeer een nieuwe stad te bouwen met tussen de 10.000 en 70.000 woningen zijn zo goed als kansloos, aldus een commissie. Te duur, juridisch niet haalbaar en te laat voor een oplossing aan de huidige woningnood.

Analyse

18 november 2026

Uw gastbijdrage op GO.nu: Over gastbijdragen

Uw gastbijdrage op GO.nu

Wij staan open voor bijdragen uit wetenschap en praktijk. Wij moedigen auteurs aan hun kennis en ervaring te delen.

Over gastbijdragen
Uw project toevoegen: Ga naar de GO-Projectenkaart

Uw project toevoegen

Wilt u graag een gebiedsontwikkeling toevoegen aan de GO-projectenkaart? Vul dan via onderstaande link het formulier in.

Ga naar de GO-Projectenkaart
Uw organisatie bij de SKG: Ga naar de SKG-website

Uw organisatie bij de SKG

Uw organisatie aansluiten op het netwerk van de Stichting Kennis Gebiedsontwikkeling? Neem dan contact op.

Ga naar de SKG-website
Uw bijeenkomst in de agenda: Neem contact op

Uw bijeenkomst in de agenda

U kunt uw gebiedsontwikkeling-gerelateerde evenement aankondigen via onze agenda door contact op te nemen met de redactie.

Neem contact op